Հիշարժան տարեթվեր 2026

ՀՈՒՆՎԱՐ

• Հունվարի 3-րդ կիրակի — Կրոնի համաշխարհային օր

• 24 հունվար Կրթության միջազգային օր

• 27 հունվար - Հոլոքոստի զոհերի հիշատակի միջազգային օր

• 27 հունվար-«Հայրենիքի պաշտպանության համար զոհվածների հիշատակի օր

• 28 հունվար- Հայոց բանակի կազմավորման օր

---

ՓԵՏՐՎԱՐ

• 4 փետրվար — Քաղցկեղի դեմ պայքարի համաշխարհային օր

• 6 փետրվար — Կանանց սեռական օրգանների խեղման երևույթի նկատմամբ անհանդուրժողականության միջազգային օր

• 12 փետրվար — Կարմիր ձեռքի օր (Երեխա-զինվորների օգտագործման դեմ պայքարի օր)

• 13 փետրվար — Ռադիոյի համաշխարհային օր

• 20 փետրվար — Սոցիալական արդարության համաշխարհային օր

• 21 փետրվար — Մայրենի լեզվի միջազգային օր

• Փետրվարի վերջին չորեքշաբթի — Բուլինգի դեմ պայքարի օր

---

ՄԱՐՏ

• 3 մարտ — Վայրի բնության համաշխարհային օր

• 8 մարտ — Կանանց միջազգային օր

• 20 մարտ — Երջանկության միջազգային օր

• 20 մարտ — Ռասայական խտրականության վերացման համար պայքարի միջազգային օր

• 21 մարտ — Նովրուզի միջազգային օր

• 21 մարտ — Պոեզիայի համաշխարհային օր

• 21 մարտ — Դաունի համախտանիշի համաշխարհային օր

• 21 մարտ — Անտառների միջազգային օր

• 22 մարտ — Ջրային ռեսուրսների համաշխարհային օր

• 23 մարտ — Օդերևութաբանության համաշխարհային օր

• 24 մարտ — Տուբերկուլյոզի դեմ պայքարի համաշխարհային օր

• 24 մարտ — Մարդու իրավունքների կոպիտ խախտումների վերաբերյալ ճշմարտության և զոհերի արժանապատվության իրավունքի միջազգային օր

• 25 մարտ — Ստրկության զոհերի հիշատակման և տրանսատլանտյան ստրուկների առևտրի միջազգային օր

• 25 մարտ — ՄԱԿ-ի ձերբակալված և անհետ կորած աշխատակիցների հետ համերաշխության միջազգային օր

---

ԱՊՐԻԼ

• 2 ապրիլ — Աուտիզմի իրազեկման միջազգային օր

• 4 ապրիլ — Ականների մասին իրազեկության և ականազերծման գործընթացի օժանդակության միջազգային օր

• 6 ապրիլ — Սպորտի միջազգային օր՝ հանուն զարգացման և խաղաղության

• 7 ապրիլ — Առողջության համաշխարհային օր

• 7 ապրիլ — Ռուանդայում ցեղասպանության հիշատակի օր

• 12 ապրիլ — Մարդու՝ տիեզերք թռչելու միջազգային օր

• 18 ապրիլ — Հուշարձանների և տեսարժան վայրերի միջազգային օր

• Ապրիլի 4-րդ հինգշաբթի — Աղջիկները ՏՀՏ-ում միջազգային օր

• 20 ապրիլ — Ստեղծարարության և նորարարության համաշխարհային օր

• 21 ապրիլ — ՄԱԿ-ում չինարենի օր

• 22 ապրիլ — Երկիր մոլորակի օր

• 23 ապրիլ — ՄԱԿ-ում անգլերենի օր

• 23 ապրիլ — Գրքի և հեղինակային իրավունքի միջազգային օր

• 25 ապրիլ — Մալարիայի դեմ պայքարի համաշխարհային օր

• 26 ապրիլ — Մտավոր սեփականության համաշխարհային օր

• 28 ապրիլ — Աշխատանքի պաշտպանության համաշխարհային օր

• 29 ապրիլ — Քիմիական պատերազմի զոհերի հիշատակի օր

• 29 ապրիլ — Պարի միջազգային օր

• 30 ապրիլ — Ջազի միջազգային օր

---

ՄԱՅԻՍ

• 3 մայիս — Մամուլի ազատության համաշխարհային օր

• 5 մայիս — Վեսակի (Լիալուսնի) համաշխարհային օր

• 8–9 մայիս — Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի զոհերի հիշատակման և հաշտեցման օր

• 12–13 մայիս — Չվող թռչունների համաշխարհային օր

• 15 մայիս — Ընտանիքի միջազգային օր

• 17 մայիս — Հեռահաղորդակցության և տեղեկատվական հասարակության համաշխարհային օր

• 21 մայիս — Մշակութային բազմազանության համաշխարհային օր

• 22 մայիս — Կենսաբազմազանության միջազգային օր

• 29 մայիս — ՄԱԿ-ի խաղաղապահների միջազգային օր

• 31 մայիս — Առանց ծխախոտի միջազգային օր

ՀՈՒՆԻՍ

• 1 հունիս — Ագրեսիայի զոհ դարձած անմեղ երեխաների միջազգային օր

• 4 հունիս — Շրջակա միջավայրի համաշխարհային օր

• 5 հունիս — ՄԱԿ-ում ռուսերենի օր

• 6 հունիս — Օվկիանոսների համաշխարհային օր

• 8 հունիս — Երեխաների ծանր աշխատանքի դեմ պայքարի համաշխարհային օր

• 12 հունիս — Երեխաների ծանր աշխատանքի դեմ պայքարի համաշխարհային օր

• 14 հունիս — Արյան դոնորի համաշխարհային օր

• 15 հունիս — Տարեց մարդկանց հանդեպ չարաշահումների մասին իրազեկման համաշխարհային օր

• 17 հունիս — Անապատացման և երաշտի դեմ պայքարի համաշխարհային օր

• 20 հունիս — Փախստականների համաշխարհային օր

• 21 հունիս — Յոգայի միջազգային օր

• 23 հունիս — ՄԱԿ-ի պետական ծառայության օր

• 23 հունիս — Այրի կանանց միջազգային օր

• 25 հունիս — Ծովագնացի օր

• 26 հունիս — Թմրանյութերի չարաշահման և ապօրինի շրջանառության դեմ պայքարի միջազգային օր

• 26 հունիս — Խոշտանգումների զոհերի աջակցության ՄԱԿ-ի միջազգային օր

• 30 հունիս — Աստերոիդի օր

---

ՀՈՒԼԻՍ

• 11 հուլիս — Բնակչության համաշխարհային օր

• 18 հուլիս — Նելսոն Մանդելայի միջազգային օր

• 28 հուլիս — Հեպատիտի դեմ պայքարի միջազգային օր

• 30 հուլիս — Ընկերության միջազգային օր

---

ՕԳՈՍՏՈՍ

• 9 օգոստոս — Տեղաբնիկ ժողովուրդների միջազգային օր

• 12 օգոստոս — Երիտասարդության միջազգային օր

• 19 օգոստոս — Մարդասիրության համաշխարհային օր

• 23 օգոստոս — Ստրկավաճառության և դրա վերացման հիշատակի միջազգային օր

• 29 օգոստոս — Միջուկային փորձարկումների դեմ պայքարի միջազգային օր

• 30 օգոստոս — Բռնությամբ անհետացած անձանց միջազգային օր

---

ՍԵՊՏԵՄԲԵՐ

• 5 սեպտեմբեր — Բարեգործության միջազգային օր

• 8 սեպտեմբեր — Գրագիտության միջազգային օր

• 10 սեպտեմբեր — Ինքնասպանության կանխարգելման համաշխարհային օր

• 12 սեպտեմբեր — Բուժքույրերի միջազգային օր

• 12 սեպտեմբեր — Զարգացող երկրների միջև համագործակցության ՄԱԿ-ի օր

• 15 սեպտեմբեր — Ժողովրդավարության միջազգային օր

• 16 սեպտեմբեր — Օզոնային շերտի պահպանման միջազգային օր

• 21 սեպտեմբեր — Խաղաղության միջազգային օր

• 27 սեպտեմբեր — Զբոսաշրջության համաշխարհային օր

• 28 սեպտեմբեր — Կատաղախտի համաշխարհային օր

• Սեպտեմբերի վերջին շաբաթ — Սրտի համաշխարհային օր

• Սեպտեմբերի վերջին շաբաթ — Ծովային հարցերի համաշխարհային օր

---

ՀՈԿՏԵՄԲԵՐ

• 1 հոկտեմբեր — Տարեցների միջազգային օր

• 2 հոկտեմբեր — Ոչբռնության միջազգային օր

• Հոկտեմբերի առաջին երկուշաբթի — Հաբիթաթի համաշխարհային օր

• 5 հոկտեմբեր — Ուսուցչի համաշխարհային օր

• 8 հոկտեմբեր — ՄԱԿ-ում արաբերենի օր

• 9 հոկտեմբեր — Փոստի համաշխարհային օր

• 10 հոկտեմբեր — Հոգեկան առողջության համաշխարհային օր

• 11 հոկտեմբեր — Աղջիկ երեխաների միջազգային օր

• 12 հոկտեմբեր — ՄԱԿ-ում իսպաներենի օր

• Հոկտեմբերի երկրորդ հինգշաբթի — Տեսողության համաշխարհային օր

• 13 հոկտեմբեր — Աղետների նվազեցման միջազգային օր

• 15 հոկտեմբեր — Գյուղաբնակ կանանց միջազգային օր

• 16 հոկտեմբեր — Պարենի համաշխարհային օր

• 17 հոկտեմբեր — Ուսանողների միջազգային օր

• 17 հոկտեմբեր — Աղքատության վերացման համար պայքարի միջազգային օր

• 20 հոկտեմբեր — Վիճակագրության համաշխարհային օր

• 24 հոկտեմբեր — ՄԱԿ-ի օր

• 24 հոկտեմբեր — Զարգացման տեղեկատվության համաշխարհային օր

• 27 հոկտեմբեր — Տեսաձայնային ժառանգության համաշխարհային օր

---

ՆՈՅԵՄԲԵՐ

• 5 նոյեմբեր — Գնչուների լեզվի միջազգային օր

• 6 նոյեմբեր — Պատերազմի և զինված հակամարտության ժամանակ շրջակա միջավայրի չարաշահման կանխարգելման միջազգային օր

• 10 նոյեմբեր — Հանուն խաղաղության և զարգացման գիտության համաշխարհային օր

• 12 նոյեմբեր — Թոքաբորբի դեմ պայքարի համաշխարհային օր

• 14 նոյեմբեր — Շաքարախտի դեմ պայքարի համաշխարհային օր

• 16 նոյեմբեր — Հանդուրժողականության միջազգային օր

• 16 նոյեմբեր — Թոքային խրոնիկ արգելակող հիվանդության դեմ պայքարի համաշխարհային օր

• 20 նոյեմբեր — Երեխաների համաշխարհային օր

• 21 նոյեմբեր — Հեռուստատեսության համաշխարհային օր

• 25 նոյեմբեր — Կանանց հանդեպ բռնությունների վերացման միջազգային օր

• 29 նոյեմբեր — Պաղեստինի ժողովրդի հետ համերաշխության միջազգային օր

• Նոյեմբերի երրորդ հինգշաբթի — Փիլիսոփայության համաշխարհային օր

• Նոյեմբերի երրորդ կիրակի — Ճանապարհատրանսպորտային պատահարների զոհերի հիշատակի համաշխարհային օր

---

ԴԵԿՏԵՄԲԵՐ

• 1 դեկտեմբեր — ՁԻԱՀ-ի դեմ պայքարի համաշխարհային օր

• 2 դեկտեմբեր — Ստրկության վերացման միջազգային օր

• 3 դեկտեմբեր — Հաշմանդամություն ունեցող անձանց միջազգային օր

• 5 դեկտեմբեր — Կամավորների միջազգային օր՝ հանուն տնտեսական և սոցիալական զարգացման

• 7 դեկտեմբեր — Քաղաքացիական ավիացիայի միջազգային օր

• 9 դեկտեմբեր — Կոռուպցիայի դեմ պայքարի միջազգային օր

• 10 դեկտեմբեր — Մարդու իրավունքների օր

• 11 դեկտեմբեր — Լեռների միջազգային օր

• 11 դեկտեմբեր — Մարդասիրական օգնության համաշխարհային օր

• 18 դեկտեմբեր — Միգրանտերի միջազգային օր

• 18 դեկտեմբեր — ՄԱԿ-ում արաբերենի օր

• 20 դեկտեմբեր — Մարդկային համերաշխության միջազգային օր

ՆՇԱՆԱՎՈՐ ԻՐԱԴԱՐՁՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

10–25 տարի առաջ

• 10 տարի առաջ (2016, ապրիլի 2) — սկսվել է Ապրիլյան քառօրյա պատերազմը

• 15 տարի առաջ (2011, սեպտեմբերի 20) — բացվել է Մաշտոցյան Մատենադարանի նոր մասնաշենքը

• 15 տարի առաջ (2011) — Հայաստանը դարձել է շախմատի աշխարհի թիմային առաջնության չեմպիոն

• 20 տարի առաջ (2006) — Հայաստանի շախմատի հավաքականը դարձել է օլիմպիական չեմպիոն

• 20 տարի առաջ (2006, հուլիսի 1) — լույս է տեսել «Գրեթերթ» ամսաթերթի առաջին համարը

• 20 տարի առաջ (2006, փետրվարի 16) — Եվրախորհրդարանը դատապարտել է Ջուղայի խաչքարերի ոչնչացումը

• 25 տարի առաջ (2001, հունվարի 18) — Ֆրանսիայի Սենատը երկրորդ անգամ ճանաչել է Հայոց ցեղասպանությունը

• 25 տարի առաջ (2001, սեպտեմբերի 4) — ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ն «Ջիկջի»-ն ճանաչել է առաջին տպագիր գիրք

• 25 տարի առաջ (2001, սեպտեմբերի 23) — օծվել է Երևանի Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչ մայր եկեղեցին

---

30–50 տարի առաջ

• 30 տարի առաջ (1996) — հիմնադրվել է ՀՀ Սահմանադրական դատարանը

• 35 տարի առաջ (1991, սեպտեմբերի 21) — ՀՀ անկախության հռչակում

• 35 տարի առաջ (1991, սեպտեմբերի 2) — Արցախի Հանրապետության հռչակում

• 35 տարի առաջ (1991, հուլիսի 1) — ընդունվել է ՀՀ օրհներգը

• 35 տարի առաջ (1991, հոկտեմբերի 16) — Լևոն Տեր-Պետրոսյանը ընտրվել է ՀՀ առաջին նախագահ

• 35 տարի առաջ (1991, դեկտեմբերի 26) — դադարել է գոյություն ունենալ ԽՍՀՄ-ը

• 45 տարի առաջ (1981, մարտի 7) — բացվել է Երևանի մետրոպոլիտենը

• 45 տարի առաջ (1981) — շահագործման է հանձնվել Արփա–Սևան թունելը

• 50 տարի առաջ (1976, փետրվարի 28) — գործարկվել է ՀԱԷԿ-ի առաջին էներգաբլոկը

---

55–75 տարի առաջ

• 55 տարի առաջ (1971, մայիսի 19) — բացվել է «Հրազդան» մարզադաշտը

• 60 տարի առաջ (1966) — ստեղծվել է ՀՀ ազգային ռադիոյի սիմֆոնիկ նվագախումբը

• 60 տարի առաջ (1966) — հիմնադրվել է Շեքսպիրագիտության կենտրոնը

• 65 տարի առաջ (1961) — Երևանում բացվել է ժողովրդական տնտեսության նվաճումների ցուցահանդեսը

• 70 տարի առաջ (1956, նոյեմբերի 29) — հեռարձակվել է հայկական հեռուստատեսության առաջին հաղորդումը

• 70 տարի առաջ (1956) — ստեղծվել է հայկական կրկեսի կոլեկտիվը

• 75 տարի առաջ (1951) — հիմնադրվել է Զանգեզուրի պղնձամոլիբդենային կոմբինատը

• 75 տարի առաջ (1951, հունվարի 12) — ընդունվել է ՄԱԿ-ի Ցեղասպանության կոնվենցիան

---

80–100 տարի առաջ

• 80 տարի առաջ (1946) — հիմնադրվել է Բյուրականի աստղադիտարանը

• 80 տարի առաջ (1946) — հիմնադրվել են ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ն և ՅՈՒՆԻՍԵՖ-ը

• 85 տարի առաջ (1941, հունիսի 22) — սկսվել է Հայրենական մեծ պատերազմը

• 90 տարի առաջ (1936) — բացվել է «Մոսկվա» կինոթատրոնը, ցուցադրվել է «Պեպո» ֆիլմը

• 95 տարի առաջ (1931) — հիմնադրվել է Վանաձորի դրամատիկական թատրոնը

• 100 տարի առաջ (1926, սեպտեմբերի 1) — առաջին ռադիոհեռարձակումը Հայաստանում

• 100 տարի առաջ (1926) — ստեղծվել է Արամ Մերանգուլյանի անվան անսամբլը

---

105–130 տարի առաջ

• 105 տարի առաջ (1921) — հիմնադրվել են

  • Հայաստանի պատմության թանգարանը

  • Ազգային պատկերասրահը

  • Հայպետհրատը

  • Գ. Սունդուկյանի անվան թատրոնի նախատիպը

• 105 տարի առաջ (1921) — Սողոմոն Թեհլերյանը սպանել է Թալեաթ փաշային և արդարացվել

• 110 տարի առաջ (1916) — հիմնադրվել է ՀԲԸՄ-ը

• 120 տարի առաջ (1906) — գործարկվել է Երևան–Ջուղա երկաթուղին

• 125 տարի առաջ (1901) — գործարկվել է Ալեքսանդրապոլ–Երևան երկաթուղին

• 130 տարի առաջ (1896) — առաջին օլիմպիական խաղերը Աթենքում

---

135–200 տարի առաջ

• 135 տարի առաջ (1891) — կառուցվել է Շուշիի «Խանդամիրյան» թատրոնը

• 150 տարի առաջ (1876) — լույս է տեսել «Փորձ» հանդեսը

• 160 տարի առաջ (1866) — հիմնադրվել են Գայանյան օրիորդաց դպրոցը և առաջին պրոֆեսիոնալ հայկական թատրոնը

• 170 տարի առաջ (1856) — հաստատվել է Երևանի առաջին հատակագիծը

• 180 տարի առաջ (1846) — լույս է տեսել «Կովկաս» շաբաթաթերթը

• 205 տարի առաջ (1821) — հիմնադրվել է Կալկաթայի Հայոց մարդասիրական ճեմարանը

---

300–2000 տարի առաջ

• 325 տարի առաջ (1701) — հիմնադրվել է Մխիթարյան միաբանությունը

• 360 տարի առաջ (1666) — սկսվել է Աստվածաշնչի հայերեն առաջին տպագրությունը

• 580 տարի առաջ (1446) — հիմնադրվել է Մեծի Տանն Կիլիկիո Կաթողիկոսությունը

• 1025 տարի առաջ (1001) — ավարտվել է Անիի Մայր տաճարի կառուցումը

• 1065 տարի առաջ (961) — Անին դարձել է մայրաքաղաք

• 1725 տարի առաջ (301) — քրիստոնեությունը հռչակվել է պետական կրոն

• 1960 տարի առաջ (66) — թագադրվել է Տրդատ Ա Արշակունին

ՀՀ ՊԵՏԱԿԱՆ ԵՎ ԵԿԵՂԵՑԱԿԱՆ ՏՈՆԵՐ, ՀԻՇԱՏԱԿԻ ՕՐԵՐ

(ըստ ՀՀ պաշտոնական օրացույցի)

ՀՈՒՆՎԱՐ

• Հունվարի 1 — Ամանոր

• Հունվարի 6 — Սուրբ Ծննդյան և Աստվածահայտնության տոն

• 27 հունվար-«Հայրենիքի պաշտպանության համար զոհվածների հիշատակի օր

• Հունվարի 28 — Բանակի օր

ՓԵՏՐՎԱՐ

• Փետրվարի 21 — Մայրենի լեզվի օր

ՄԱՐՏ

• Մարտի 8 — Կանանց միջազգային օր

ԱՊՐԻԼ

• Ապրիլի 5 — Սուրբ Հարության տոն (Զատիկ)

• Ապրիլի 7 — Մայրության և գեղեցկության տոն

• Ապրիլի 24 — Հայոց ցեղասպանության զոհերի հիշատակի օր

ՄԱՅԻՍ

• Մայիսի 1 — Աշխատանքի օր

• Մայիսի 8 — Երկրապահի օր

• Մայիսի 9 — Հաղթանակի և խաղաղության տոն

• Մայիսի 28 — Հանրապետության տոն

ՀՈՒՆԻՍ

• Հունիսի 1 — Երեխաների իրավունքների պաշտպանության օր

ՀՈՒԼԻՍ

• Հուլիսի 5 — Սահմանադրության օր

• Հուլիսի 28 — Քրիստոսի Պայծառակերպության տոն (Վարդավառ)

ՕԳՈՍՏՈՍ

• Օգոստոսի 16 — Սուրբ Աստվածածնի Վերափոխման տոն (Խաղողօրհնեք)

ՍԵՊՏԵՄԲԵՐ

• Սեպտեմբերի 1 — Գիտելիքի և դպրության օր

• Սեպտեմբերի 13 — Տիրոջ կենդանարար խաչի վերադարձի և փառաբանության տոն (Խաչվերաց)

• Սեպտեմբերի 21 — Անկախության տոն

ՀՈԿՏԵՄԲԵՐ

• Հոկտեմբերի 5 — Ուսուցչի օր

• Հոկտեմբերի 7 — Գրադարանավարի օր

• Հոկտեմբերի 10 — Թարգմանչաց տոն

ԴԵԿՏԵՄԲԵՐ

• Դեկտեմբերի 7 — Երկրաշարժի զոհերի հիշատակի օր

---

ՅՈՒՆԵՍԿՕ-Ի ՀԱՅԱՍՏԱՆՅԱՆ ԺԱՌԱՆԳՈՒԹՅՈՒՆԸ

ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի «Համաշխարհային ժառանգություն» ցանկ

• 1996 — Հաղպատի և Սանահինի վանքերը

• 2000 — Էջմիածնի Մայր տաճարը և եկեղեցիները

• 2000 — Զվարթնոց հնավայրը

• 2000 — Գեղարդի վանքը և Ազատ գետի վերին հովիտը

• 2016 — Անի մայրաքաղաքը

---

ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի մարդկության ոչ նյութական մշակութային ժառանգության ցանկ

• 2008 — Դուդուկը և նրա երաժշտությունը

• 2010 — Հայկական խաչքարի արվեստը

• 2012 — «Սասնա Ծռեր» էպոսը

• 2014 — Լավաշի պատրաստումը և մշակութային դրսևորումները

• 2017 — «Քոչարի» ավանդական խմբապարը

• 2019 — Հայկական տառարվեստը

• 2020 — Սուրբ Թադեոս առաքյալի վանքի ուխտագնացություն

---

ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի «Աշխարհի հիշողություն» միջազգային ռեգիստր

• 1997 — Մեսրոպ Մաշտոցի անվան Մատենադարան

• 2011 — Բյուրականյան առաջին շրջահայություն (Մարգարյանի շրջահայություն)

• 2013 — Արամ Խաչատրյանի ձեռագիր նոտաները և երաժշտությունը

---

ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի օրացույցում ընդգրկված հոբելյաններ

• 2016–2017 — Հայերեն Աստվածաշնչի առաջին տպագրության 350-ամյակ

• 2016–2017 — Հովհաննես Այվազովսկու ծննդյան 200-ամյակ

• 2018–2019 — Կոմիտաս վարդապետի ծննդյան 150-ամյակ

• 2018–2019 — Հովհաննես Թումանյանի ծննդյան 150-ամյակ

• 2020–2021 — Ալեքսանդր Սպենդիարյանի ծննդյան 150-ամյակ

• 2020–2021 — Անրի Վերնոյի ծննդյան 100-ամյակ

• 2022–2023 — Ներսես Շնորհալու 1100-ամյակ

• 2022–2023 — Հայաստանի պետական կինոյի հիմնադրման 100-ամյակ

• 2024–2025 — Սերգեյ Փարաջանովի ծննդյան 100-ամյակ