Niderlandakan Oragir

Niderlandakan Oragir
The Netherlands Diary

Wednesday, 22 May 2019

Հայոց ցեղասպանության մասին Էրդողանի ատելության ելույթի քննարկում Նիդերլանդների խորհրդարանում




Հաագա, 20 մայիսի 2019 թ. –  Հոլանդահայ կազմակերպությունների ֆեդերացիան (FAON) այս վերնագրով հանդես է եկել ծավալուն մամլո հաղորդագրությամբ,  որտեղ անընդունելի է համարում Նիդերլանդների արտաքին գործերի նախարար Ստեֆ Բլոկի պատասխանը Նիդերլանդների խորհրդարանի պատգամավորների կոչին` դատապարտել Հայոց ցեղասպանության մասին Թուրքիայի նախագահ Էրդողանի անհեթեթ խոսքերը, որ նա արտահայտվել է 2019 թ. ապրիլի 24-ին` Մեծ Եղեռնի զոհերի հիշատակի օրը։

Ի՞ՆՉ Է ԱՍԵԼ ԷՐԴՈՂԱՆԸ 2019 Թ. ԱՊՐԻԼԻ 24-ին.
Էրդողանը և Հայոց ցեղասպանությունը


2019 թ. ապրիլի 24-ին, նախագահ Էրդողանը ելույթ ունենալով «Մեր արխիվների զարգացումը, տեսլականն ու պատմական հետազոտությունների խթանումը» խորագրով կազմակերպված սիմպոզիումում և իր գրած թվիթում արել է աննախադեպ խայտառակ հայտարարություն։ Նա ասել է, որ թուրքական արխիվները բացահայտում են պատմական ճշմարտությունը: Նրա խոսքերով «մուսուլման ժողովրդին սպանդի ենթարկած հայ հրոսակախմբերի և նրանց աջակիցների տեղահանությունը եղել է ամենաողջամիտ գործողությունը»։ Նա նաև ցասումնալի դիմել է Ֆրանսիային, որտեղ այս տարի ապրիլի 24-ը հռչակվել է Հայոց ցեղասպանության զոհերի հիշատակի օր։

Հայոց ցեղասպանության ժխտումը և փաստերի խեղաթյուրումը տասնամյակներ շարունակ եղել են Թուրքիայի ժխտողական քաղաքականության կորիզը: Շատերը, Նիդերլանդների կառավարության նման, անցած մի քանի տարիներին ենթադրաբար տեսել են դրական զարգացումներ Թուրքիայից հնչող «հայերի հանդեպ կարեկցանքի» անորոշ հայտարարություններում, սակայն վերջին արտահայտությունները ցույց են տալիս ոչ միայն ժխտողականության քաղաքականությունը չի փոխվել, այլ Էրդողանը սերմանում է ատելություն անմեղ զոհերի հաշվին։ Սա վտանգավոր է և անընդունելի։ Ըստ էության, վերջապես նրանք պետք է տեսնեն սեփական պատմության սև էջերը։

Ի՞ՆՉ ԴԻՐՔՈՐՈՇՈՒՄՆԵՐ ՈՒՆԵՆ ՆԻԴԵՐԼԱՆԴՆԵՐԻ ԽՈՐՀՐԴԱՐԱՆՆ ՈՒ  ՀԱՅ ՀԱՄԱՅՆՔԸ ՀԱՅՈՑ ՑԵՂԱՍՊԱՆՈՒԹՅԱՆ ՎԵՐԱԲԵՐՅԱԼ ԵՎ  ԻՆՉՊԵ՞Ս Է ԴՐԱՆ ԱՐՁԱԳԱՆՔՈՒՄ ԿԱՌԱՎԱՐՈՒԹՅՈՒՆԸ  


Նիդերլանդներում հայ համայնքը փորձում է խաղաղ և արժանավայել հարգել և ոգեկոչել ցեղասպանության զոհերի հիշատակը: Հետևաբար հայկական կազմակերպությունները հաշվի են առնում թուրքական համայնքի ներկայությունն այս երկրում և հնարավորության դեպքում, երկխոսության գնում գիտակից թուրքերի ու քուրդերի հետ։ Այդպիսով այս տարվա ապրիլի 24-ին հնարավոր դարձավ Ասեն քաղաքում կազմակերպված հիշատակի արարողության ընթացքում հայ, թուրք և քուրդ երիտասարդների միասնական ծաղկեպսակի զետեղումը Մեծ Եղեռնի հուշարձանին։

Թուրքիայի և Նիդերլանդների միջև դիվանագիտական հարաբերությունների վերսկսման ժամանակ Նիդերլանդների Արտաքին գործերի նախարար Ստեֆ Բլոկը նշել է, որ երկու երկրների հարաբերությունները հիմնված են բազմաթիվ սյուների վրա։ Ուստի մեր ակնկալիքն է, որ Հոլանդիան խստորեն դատապարտի Էրդողանի վերոհիշյալ ժխտողական խայտառակ հայտարարությունը և այդ հարցով դիմի Թուրքիային։

Հոլանդահայ կազմակերպությունների ֆեդերացիան (FAON) նշում է, որ 2004 թ. Նիդերլանդների խորհրդարանը հանձնարարել է կառավարությանը Թուրքիայի հետ յուրաքանչյուր բանակցությունների ժամանակ օրակարգում մտցնել Հայոց ցեղասպանության ճանաչումը: Նաև անկախ դրանից Նիդերլանդների հակադարձ արձագանքը հարկավոր է այս պահին։ Հետագա հայտարարություններում Նիդերլանդների խորհրդարանը բացահայտորեն ճանաչել է Հայոց ցեղասպանությունը, ինչպես, օրինակ, 2018 թ. փետրվարին, պատգամավոր Վորդեվինդի բանաձևի գրեթե միաձայն ընդունմամբ խորհրդարանը վերահաստատեց իր դիրքորոշումը: Չնայած իշխանության սխալ պատկերացմանը, որ իբր թե կառավարությունը իրավական տեսանկյունից չի կարող օգտագործել «ցեղասպանություն» տերմինը, ինչը խիստ քննադատության է ենթարկվել Հոլանդահայ կազմակերպությունների ֆեդերացիայի (FAON) կողմից, այժմ կառավարությունը, որ իրեն համարում է միջազգային իրավունքի պաշտպան, չի կարող լռել։  Լռությունը հավասարազոր է համաձայնության։

ԹՈՒՐՔԻԱՅԻ ԹԵՄԱՅՈՎ ՔՆՆԱՐԿՈՒՄՆԵՐԸ ՆԻԴԵՐԼԱՆԴՆԵՐԻ ԽՈՐՀՐԴԱՐԱՆՈՒՄ, ԱՐՏԳՈՐԾՆԱԽԱՐԱՐԸ ՉԻ ՇՏԱՊՈՒՄ ԴԱՏԱՊԱՐՏԵԼ ԷՐԴՈՂԱՆԻՆ


2019 թվականի մայիսի 15-ին խորհրդարանում տեղի ունեցած Թուրքիայի իրավիճակի մասին քննարկումների ժամանակ, տարբեր խմբակցությունների պատգամավորները դիմել են արտգործ նախարարին կոչ անելով` դատապարտել Թուրքիայի անթույլատրելի ժխտողական քաղաքականությունը, որի դրսևորումն է Թուրքիայի նախագահ Էրդողանի խոսքերը թե «հայ հրոսակախմբերի և նրանց աջակիցների վերաբնակեցումը, որոնք կոտորում էին մուսուլման ժողովրդին, ամենաողջամիտ գործողությունն էր, որ կարելի էր նախաձեռնել այդ ժամանակ»։

Իր ելույթում պատգամավոր Ջոել Վորդեվինդը (Քրիստոնեական միություն – CU) հիշեցրել է Ռաուվուտի բանաձևի մասին, որը դեռևս ուժի է, որտեղ խորհրդարանը միաձայն հանձնարարել է կառավարությանը Թուրքիայի հետ երկխոսության շրջանակում շարունակաբար և բացահայտորեն օրակարգում ներառել Հայոց ցեղասպանության ճանաչումը։ 2004 թվականին Նիդերլանդների խորհրդարանի կողմից միաձայն ընդունված այս բանաձևը համարվում է խորհրդարանի կողմից Հայոց ցեղասպանության ճանաչման առաջին փաստաթուղթը: Այս բանաձևի դրույթները բազմիցս մեջբերվել են խորհրդարանում, երբ քննարկվել է մարդու իրավունքների իրավիճակը Թուրքիայում ընդհանրապես և Հայոց ցեղասպանության ժխտումը մասնավորապես։

Պատգամավորներ Մարտեյն Վան Հելվերտը (Քրիստոնյա դեմոկրատական Կոչ – CDA) և Կեես Վան Դեր Ստայը (Քաղաքական Բարեփոխված Կուսակցություն – SGP) նույնպես անդրադարձան այս հարցին և անհրաժեշտ համարեցին հոլանդական կողմի հակադարձ պատասխանը Թուրքիայի նախագահի չլսված հայտարարություններին։

Նախարար Բլոկը խուսափեց, իր խոսքերով, «Հայոց ցեղասպանության խնդրին» առնչվող այդ հրատապ հարցերին ուղղակի պատասխան տալ, նշելով, որ նա սովորաբար չի ցանկանում արձագանքել տարբեր մարդկանց հնչեցրած խոսքերին։

Հոլանդահայ կազմակերպությունների ֆեդերացիան (FAON) գտնում է, որ նախարարի այս նվազեցնող արձագանքը վկայում է ծայրահեղ և վտանգավոր քաղաքական անսկզբունքայնության մասին։ Քննարկումների ժամանակ նախարարը ստիպված եղավ մի քանի անգամ հաշիվ տալ ոչ միայն Թուրքիայի հետ հարաբեությունները վերականգնելու, այլև ընդլայնելու միջոցների մասին, ինչպես նաև հոլանդացիների միամիտ հույսի մասին, որ առևրային հարաբերությունների զարգացմամբ հնարավոր կլինի Թուրքիայում բարելավել օրինականությունը։



Այժմ նույնությամբ ներկայացնում ենք Հոլանդահայ կազմակերպությունների ֆեդերացիայի (FAON) մամլո հաղորդագրությունը անգլերեն և Նիդերլանդերեն լեզուներով

• Tweede Kamer spreekt over hatespeech Erdogan
• Dutch Parliament discusses Erdogan’s Hate Speech
• Էրդողանի ատելության ելույթի քննարկումը Նիդերլանդների խորհրդարանում



PERSBERICHT
Tweede Kamer spreekt over hatespeech Erdogan over Armeense genocide
Den Haag, 20 mei 2019 – De Federatie Armeense Organisaties Nederland (FAON) heeft de lakse reactie afgewezen die Minister Stef Blok van Buitenlandse Zaken gaf op de oproep vanuit de Tweede Kamer om de onacceptabele woorden over de Armeense genocide van de Turkse president Erdogan op 24 april 2019, de herdenkingsdag van de Armeense genocide, te veroordelen.

Tijdens het Turkije debat in de Kamer (op 15 mei 2019) werd de minister door verschillende partijen aangespoord de ontoelaatbare ontkenningspraktijken te veroordelen, waarbij president Erdogan sprak over “Armeense bendes die moslims vermoordden” en “relocaties als meest zinnige maatregel in die periode”.

Kamerlid Joël Voordewind (ChristenUnie) riep bij zijn pleidooi ook de nog altijd geldende motie Rouvoet in herinnering, waarin de Kamer unaniem de regering heeft opgedragen de erkenning van de Armeense genocide voortdurend en nadrukkelijk te agenderen in het overleg met Turkije. Deze motie uit 2004, de eerste waarbij de Kamer unaniem de Armeense genocide erkende, is talloze malen aan de orde geweest in de Kamer waar het gaat om de situatie in Turkije in het algemeen en die van de ontkenning van de Armeense genocide in het bijzonder.

Ook Kamerleden Martijn van Helvert (CDA) en Kees van der Staaij (SGP) maakten een belangrijk punt van een noodzakelijke Nederlandse reactie op de ongehoorde uitspraken van de Turkse president.

Minister Blok maakte zich in zijn antwoord op deze dringende vragen over, in zijn woorden, “de kwestie van de Armeense genocide” af, door te zeggen dat hij niet voortdurend ging reageren op wat er allemaal gezegd wordt.

De FAON vindt deze bagatelliserende reactie getuigen van een verregaand en gevaarlijk politiek opportunisme. De minister moest in het debat diverse malen verantwoording afleggen voor de wijze waarop hij de betrekkingen met Turkije niet alleen hersteld heeft maar ook uitbreidt en over de naïviteit van de Nederlandse hoop verbeteringen van de rechtsstaat in Turkije te kunnen bereiken door vergroting van de handelsbetrekkingen.

Erdogan en Armeense genocide
In een speech tijdens een symposium over nationale archieven en historisch onderzoek en in een tweet op 24 april ging Erdogan op ongekende wijze tekeer, waarbij hij suggereerde dat de Turkse archieven de waarheid over de geschiedenis aan het licht brengen. Hij sprak in termen van “Armeense bendes die moslims vermoordden”, waardoor de deportaties van de Armeniërs “de meest zinnige maatregel” waren. Hij richtte zich voorts vol haat tot Frankrijk, waar dit jaar 24 april tot een nationale dag van herdenking van de Armeense genocide werd uitgeroepen.

Ontkenning en omkering van de feiten van de Armeense genocide zijn reeds decennia de kern van de Turkse ontkenningspolitiek. Velen, zoals de Nederlandse regering meenden de afgelopen jaren in enkele onduidelijke uitlatingen van “medeleven met Armeniërs” vanuit Turkije, een positieve ontwikkeling te kunnen zien, maar de recente uitlatingen laten niet alleen zien dat er aan de ontkenningspolitiek niets is veranderd, maar bovendien dat Erdogan er niet voor terugdeinst om over de hoofden van onschuldige slachtoffers heen haat te zaaien. Dit is gevaarlijk en onaanvaardbaar. Er zou juist een begin gemaakt moeten worden met het eindelijk onder ogen zien van de zwarte bladzijden in de geschiedenis.

Nederland
In Nederland tracht de Armeense gemeenschap juist op een vreedzame en waardige wijze de herinnering aan de slachtoffers van de Armeense genocide levend te houden. Hierbij wordt rekening gehouden met de Turkse gemeenschap, en waar mogelijk wordt deze hierbij betrokken, zoals bij de landelijke herdenking op 24 april 2019 in Assen, waar bij het Armeense genocide monument ook een gezamenlijke kranslegging plaatsvond van Armeense, Turkse en Koerdische jongeren.

Bij de hervatting van de diplomatieke betrekkingen tussen Turkije en Nederland werd recent door Minister Blok gesproken over de vele pilaren waar deze op rusten. Aangenomen werd dat Nederland de flagrante ontkenning in genoemde uitspraken op krachtige wijze zou veroordelen en Turkije hierop aanspreekt.

De FAON wijst erop dat de Tweede Kamer al in 2004 de regering opdracht heeft gegeven de erkenning van de Armeense genocide telkens in de besprekingen met Turkije te agenderen. Ook los van deze motie is een reactie op dit moment noodzakelijk. Ook in latere uitspraken heeft de Tweede Kamer de Armeense genocide expliciet erkend, zoals in februari 2018 met de vrijwel unanieme motie Voordewind. Dit is een moment dat de regering niet kan zwijgen. Zelfs in de door de FAON fel bekritiseerde en onjuiste visie van de regering, dat de regering de term genocide juridisch niet in de mond zou kunnen nemen, kan Nederland, dat zich sterk maakt voor internationaal recht, niet zwijgen. Wie zwijgt, stemt toe!

PRESS RELEASE
Dutch Parliament discusses Erdogan’s Hate Speech on Armenian Genocide
The Hague, 20 May 2019 – The Federation of Armenian Organisations in the Netherlands (FAON) has rejected Foreign Minister Stef Blok's lax response to the call from the House of Representatives to condemn the unacceptable words about the Armenian Genocide by Turkish president Erdogan on 24 April 2019, the commemoration day of the Armenian Genocide.

During the debate in the Chamber on 15 May 2019 on the situation in Turkey, the minister was urged by various factions to condemn the inadmissible denial practices by Turkish President Erdogan, who stated that “the relocation of the Armenian gangs and their supporters, who massacred the Muslim people, was the most reasonable action that could be taken in such a period”.

In his plea, MP Joël Voordewind (ChristianUnion – CU) recalled also the still valid motion by Rouvoet, in which the Chamber unanimously instructed the government to put constantly and explicitly the recognition of the Armenian Genocide on the agenda in the dialogue with Turkey. This motion from 2004 is the first unanimous recognition of the Armenian Genocide by Dutch Parliament. The motion has been quoted countless times in the Parliament, when the human rights situation in Turkey in general and the denial of the Armenian Genocide in particular has been discussed.

MPs Martijn van Helvert (Christian Democratic Appeal – CDA) and Kees van der Staaij (Reformed Political Party – SGP) also made an important point, that a Dutch response is necessary to the unheard statements made by the Turkish president.

Minister Blok dismissed these urgent questions about, in his words, "the issue of the Armenian Genocide", by saying that he will not respond each time to what other people say.

The FAON believes that the trivialising responses of the Minister are an evidence of a far-reaching and dangerous political opportunism. In the discussions, the Minister had to answer several times the question about the method used not only to restore the relations with Turkey but also expand them. The question has also been raised if it wouldn’t be naïve to hope that by increasing trade relations, it will be possible to achieve improvements in the rule of law in Turkey.

Erdogan and Armenian Genocide
In a speech at a symposium on national archives and historical research and in a tweeton 24 April 2019, President Erdogan raged in unprecedented ways, suggesting that the Turkish archives uncover the truth about history. He spoke in terms of "Armenian gangs killing Muslims", making the deportations of the Armenians "the most reasonable action". He also addressed France full of hatred, where this year 24 April was declared a national day of commemoration of the Armenian Genocide.

Alteration and denial of the facts around the Armenian Genocide have been at the heart of Turkey's denial policy for decades. Like the Dutch government, many have presumed to show a positive development trough vague statements about ''compassion with Armenians'' from Turkey, but the recent comments show not only that the policy of denial has not changed, but as well that Erdogan will not hesitate to spread hate over the backs of innocent victims. This is a dangerous and unacceptable fact. In fact, a start should be made finally to face the black pages in history.

The Netherlands
In the Netherlands, the Armenian community tries to keep the memory of the victims of the Armenian genocide alive in a peaceful and dignified manner. The Turkish community is taken into account here, and where possible it is involved, such as at the national commemoration on 24 April 2019 in Assen, where the Armenian genocide monument also involved a joint wreath laying of Armenian, Turkish and Kurdish youth.

At the resumption of diplomatic relations between Turkey and the Netherlands, Minister Blok recently spoke about the many pillars on which they rest. It was assumed that the Netherlands would strongly condemn the flagrant denial in the aforementioned judgments and that Turkey would be challenged.

The FAON points out that in 2004 the House of Representatives had already instructed the government to put the recognition of the Armenian Genocide on the agenda in negotiations with Turkey. Also, apart from this motion, an appropriate response is necessary. The Parliament also explicitly recognised the Armenian Genocide in later rulings, such as in February 2018 with the virtually unanimous adoption of Motion by MP Voordewind. This is a moment when the government cannot remain silent. Even in the mistaken view of the government, that the government could not legally use the term genocide, which is strongly criticised by FAON, the Netherlands, which advocates international law, cannot remain silent. Silence is equivalent to consent!

• Հոլանդահայ Կազմակերպությունների Ֆեդերացիա • FAON
Մամլո հաղորդագրություն
Հայոց ցեղասպանության մասին Էրդողանի ատելության ելույթի քննարկումը Նիդերլանդների խորհրդարանում
Հաագա, 20 մայիսի 2019 թ. –  Հոլանդահայ կազմակերպությունների ֆեդերացիան (FAON) անընդունելի է համարում Նիդերլանդների արտաքին գործերի նախարար Ստեֆ Բլոկի պատասխանը Նիդերլանդների խորհրդարանի պատգամավորների կոչին` դատապարտել Հայոց ցեղասպանության մասին Թուրքիայի նախագահ Էրդողանի անհեթեթ խոսքերը, որ նա արտահայտվել է 2019 թ. ապրիլի 24-ին` Մեծ Եղեռնի զոհերի հիշատակի օրը։

2019 թվականի մայիսի 15-ին խորհրդարանում տեղի ունեցած Թուրքիայի իրավիճակի մասին քննարկումների ժամանակ, տարբեր խմբակցությունների պատգամավորները դիմել են արտգործ նախարարին կոչ անելով` դատապարտել Թուրքիայի անթույլատրելի ժխտողական քաղաքականությունը, որի դրսևորումն է Թուրքիայի նախագահ Էրդողանի խոսքերը թե «հայ հրոսակախմբերի և նրանց աջակիցների վերաբնակեցումը, որոնք կոտորում էին մուսուլման ժողովրդին, ամենաողջամիտ գործողությունն էր, որ կարելի էր նախաձեռնել այդ ժամանակ»։

Իր ելույթում պատգամավոր Ջոել Վորդեվինդը (Քրիստոնեական միություն – CU) հիշեցրել է Ռաուվուտի բանաձևի մասին, որը դեռևս ուժի է, որտեղ խորհրդարանը միաձայն հանձնարարել է կառավարությանը Թուրքիայի հետ երկխոսության շրջանակում շարունակաբար և բացահայտորեն օրակարգում ներառել Հայոց ցեղասպանության ճանաչումը։ 2004 թվականին Նիդերլանդների խորհրդարանի կողմից միաձայն ընդունված այս բանաձևը համարվում է խորհրդարանի կողմից Հայոց ցեղասպանության ճանաչման առաջին փաստաթուղթը: Այս բանաձևի դրույթները բազմիցս մեջբերվել են խորհրդարանում, երբ քննարկվել է մարդու իրավունքների իրավիճակը Թուրքիայում ընդհանրապես և Հայոց ցեղասպանության ժխտումը մասնավորապես։

Պատգամավորներ Մարտեյն Վան Հելվերտը (Քրիստոնյա դեմոկրատական Կոչ – CDA) և Կեես Վան Դեր Ստայը (Քաղաքական Բարեփոխված Կուսակցություն – SGP) նույնպես անդրադարձան այս հարցին և անհրաժեշտ համարեցին հոլանդական կողմի հակադարձ պատասխանը Թուրքիայի նախագահի չլսված հայտարարություններին։

Նախարար Բլոկը խուսափեց, իր խոսքերով, «Հայոց ցեղասպանության խնդրին» առնչվող այդ հրատապ հարցերին ուղղակի պատասխան տալ, նշելով, որ նա սովորաբար չի ցանկանում արձագանքել տարբեր մարդկանց հնչեցրած խոսքերին։

Հոլանդահայ կազմակերպությունների ֆեդերացիան (FAON) գտնում է, որ նախարարի այս նվազեցնող արձագանքը վկայում է ծայրահեղ և վտանգավոր քաղաքական անսկզբունքայնության մասին։ Քննարկումների ժամանակ նախարարը ստիպված եղավ մի քանի անգամ հաշիվ տալ ոչ միայն Թուրքիայի հետ հարաբեությունները վերականգնելու, այլև ընդլայնելու միջոցների մասին, ինչպես նաև հոլանդացիների միամիտ հույսի մասին, որ առևրային հարաբերությունների զարգացմամբ հնարավոր կլինի Թուրքիայում բարելավել օրինականությունը։

Էրդողանը և Հայոց ցեղասպանությունը
2019 թ. ապրիլի 24-ին, նախագահ Էրդողանը ելույթ ունենալով «Մեր արխիվների զարգացումը, տեսլականն ու պատմական հետազոտությունների խթանումը» խորագրով կազմակերպված սիմպոզիումում և իր գրած թվիթում արել է աննախադեպ խայտառակ հայտարարություն։ Նա ասել է, որ թուրքական արխիվները բացահայտում են պատմական ճշմարտությունը: Նրա խոսքերով «մուսուլման ժողովրդին սպանդի ենթարկած հայ հրոսակախմբերի և նրանց աջակիցների տեղահանությունը եղել է ամենաողջամիտ գործողությունը»։ Նա նաև ցասումնալի դիմել է Ֆրանսիային, որտեղ այս տարի ապրիլի 24-ը հռչակվել է Հայոց ցեղասպանության զոհերի հիշատակի օր։

Հայոց ցեղասպանության ժխտումը և փաստերի խեղաթյուրումը տասնամյակներ շարունակ եղել են Թուրքիայի ժխտողական քաղաքականության կորիզը: Շատերը, Նիդերլանդների կառավարության նման, անցած մի քանի տարիներին ենթադրաբար տեսել են դրական զարգացումներ Թուրքիայից հնչող «հայերի հանդեպ կարեկցանքի» անորոշ հայտարարություններում, սակայն վերջին արտահայտությունները ցույց են տալիս ոչ միայն ժխտողականության քաղաքականությունը չի փոխվել, այլ Էրդողանը սերմանում է ատելություն անմեղ զոհերի հաշվին։ Սա վտանգավոր է և անընդունելի։ Ըստ էության, վերջապես նրանք պետք է տեսնեն սեփական պատմության սև էջերը։

Նիդերլանդներ
Նիդերլանդներում հայ համայնքը փորձում է խաղաղ և արժանավայել հարգել և ոգեկոչել ցեղասպանության զոհերի հիշատակը: Հետևաբար հայկական կազմակերպությունները հաշվի են առնում թուրքական համայնքի ներկայությունն այս երկրում և հնարավորության դեպքում, երկխոսության գնում գիտակից թուրքերի ու քուրդերի հետ։ Այդպիսով այս տարվա ապրիլի 24-ին հնարավոր դարձավ Ասեն քաղաքում կազմակերպված հիշատակի արարողության ընթացքում հայ, թուրք և քուրդ երիտասարդների միասնական ծաղկեպսակի զետեղումը Մեծ Եղեռնի հուշարձանին։

Թուրքիայի և Նիդերլանդների միջև դիվանագիտական հարաբերությունների վերսկսման ժամանակ Նիդերլանդների Արտաքին գործերի նախարար Ստեֆ Բլոկը նշել է, որ երկու երկրների հարաբերությունները հիմնված են բազմաթիվ սյուների վրա։ Ուստի մեր ակնկալիքն է, որ Հոլանդիան խստորեն դատապարտի Էրդողանի վերոհիշյալ ժխտողական խայտառակ հայտարարությունը և այդ հարցով դիմի Թուրքիային։

Հոլանդահայ կազմակերպությունների ֆեդերացիան (FAON) նշում է, որ 2004 թ. Նիդերլանդների խորհրդարանը հանձնարարել է կառավարությանը Թուրքիայի հետ յուրաքանչյուր բանակցությունների ժամանակ օրակարգում մտցնել Հայոց ցեղասպանության ճանաչումը: Նաև անկախ դրանից Նիդերլանդների հակադարձ արձագանքը հարկավոր է այս պահին։ Հետագա հայտարարություններում Նիդերլանդների խորհրդարանը բացահայտորեն ճանաչել է Հայոց ցեղասպանությունը, ինչպես, օրինակ, 2018 թ. փետրվարին, պատգամավոր Վորդեվինդի բանաձևի գրեթե միաձայն ընդունմամբ խորհրդարանը վերահաստատեց իր դիրքորոշումը: Չնայած իշխանության սխալ պատկերացմանը, որ իբր թե կառավարությունը իրավական տեսանկյունից չի կարող օգտագործել «ցեղասպանություն» տերմինը, ինչը խիստ քննադատության է ենթարկվել Հոլանդահայ կազմակերպությունների ֆեդերացիայի (FAON) կողմից, այժմ կառավարությունը, որ իրեն համարում է միջազգային իրավունքի պաշտպան, չի կարող լռել։ Լռությունը հավասարազոր է համաձայնության։

Tuesday, 21 May 2019

Մաստրիխտում նշել են Սուրբ Սերվատիուսի մահվան տարելիցը





Մաստրիխտում  ամեն  տարի, մահվան տարեդարձին հիշում են նրան` հայազգի  Սուրբ Սերվատիուսին, 4-րդ դարի հայ հոգևորականին, որը քրիստոնեություն է տարածել Նիդերլանդների ու Բելգիայի շատ բնակավայրերում:  Դրան  հաջորդող կիրակին  արդեն մարդաշատ է լինում  նրա անունը կրող եկեղեցում ու քաղաքի փողոցներում` սկսվում է նրա պատվին բազմամարդ քայլարշավ, որին  մասնակցում են նահանգային և քաղաքային խորհրդի ներկայացուցիչներ, հարևան և քույր եկեղեցիների առաջնորդներ ու բազմահազար հավատացյալներ: Հենց երթի վայրից մեզ  հետ ունեցած զրույցի ընթացքում ԱՆԻ հայ համայնքի ատենապետ, Սուրբ Կարապետ հայ առաքելական Եկեղեցու ծխական խորհրդի անդամ Լևոն Սարկիսը փոխանցեց, որ  միջոցառումը ամեն  տարի է նշվում,  պարզապես  յուրաքանչյուր յոթ տարին մեկ այն ընդգծված հանդիսավորությամբ է անցնում, որին մասնակցում են հարյուր հազարավոր ուխտավորներ: Վերջին` մասշտաբային այսպիսի միջոցառումը տեղի է ունեցել անցյալ տարի, մեծ շուքով նշվել է ամենամյա «Սուրբ տաճարի բանալու փոխադրման երթի»  55-րդ արարողությունը, որին իր մասնակցությունն է բերել Գերմանիայի Հայոց թեմի նորընտիր առաջնորդ հոգեշնորհ Տեր Սերովբե արքեպիսկոպոս Իսախանյանը, Քյոլն քաղաքի հայկական եկեղեցու նվագախմբի մասնակցությամբ:
 Այս տարի ևս  բազմահազար մարդ է մասնակցել միջոցառմանը:  Կազմակերպչական  մեծ ծավալի աշխատանք են կատարել Սուրբ Կարապետ հայկական եկեղեցու սպասավորներն ու հավատացյալ ժողովուրդը: Մի քանի տարի առաջ, հայ համայնքի անդամները, Սուրբ Սերվատիուսի անունը կրող եկեղեցու բակում` ՀՀ դեսպանի, քաղաքային ու նահանգային իշխանությունների ղեկավար կազմի մասնակցությամբ, ի  հիշատակ քրիստոնեությունը  վաղ ժամանակներում Նիդերլանդներում , Բելգիայում  և Եվրոպայի այլ երկրներում տարածած իրենց հայրենակցի` խաչքար են տեղադրել:








«Սուրբ տաճարի բանալու փոխադրման երթի»  55-րդ արարողության անցյալ տարվա լուսաբանման  հղումները

https://niderlandakan.livejournal.com/280559.html

Աննի Շխրայեր-Փերիկ. «Կոչ եմ անում ԵՄ երկրների կառավարություններին պաշտոնապես ճանաչել ցեղասպանությունը



Annie Schreijer-Pierik-ը Նիդերլանդական քաղաքական գործիչ է , CDA կուսակցության անդամ է, երկու տասնամյակից ավելի քաղաքականության մեջ է: Եվ ահա մայիսի 23-ի Եվրամիության պատգամավորների ընտրությանն ընդառաջ այցելել է Ալմելոյում գտնվող Հայոց Ցեղասպանության հուշհամալիր և ծաղկեպսակ դրել անմեղ զոհերի հիշատակին: Ընտրողների մշտական  համակրանքը վայելող տիկին Annie Schreijer-Pierik-ը Եվրոպական խորհրդարանի պատգամավոր է 2014 թվականից: Այցելելով ցեղասպանության հուշհամալիր հետևյալն է ասել.
«Ցեղասպանությունից հարյուր տարի անց` 2015 թվականին Եվրախորհրդարանը պաշտոնապես վերահաստատեց այն:  Ես կոչ եմ անում ԵՄ երկրների կառավարություններին պաշտոնապես ճանաչել ցեղասպանությունը, մի շարք երկրներում դա տեղի է ունեցել:
Առաջիկա տարիներին ես ցանկություն ունեմ շարունակել աշխատանքը և հասնել նրան, որ Եվրամիության բոլոր անդամ երկրները  պաշտոնապես ճանաչեն Հայոց ցեղասպանությունը»:



Afgelopen zondag heeft CDA Europarlementariër, Annie Schreijer-Pierik, het monument voor de Armeense Genocide bezocht, voorafgegaan door de zondagsmis in onze kerk.
23 mei zijn de Europese Verkiezingen.
Tijdens het bezoek heeft ze het nadrukkelijk gezegd ons te steunen voor de erkenning.
"Honderd jaar na de volkenmoord, in 2015, heeft het Europees Parlement de erkenning van de genocide formeel bevestigd en heb ik met mijn collega’s de regeringen van EU-landen opgeroepen de genocide ook formeel te erkennen. Dat is nog slechts in enkele landen gebeurd tot op heden.
De komende jaren wil ik me daarom blijven inzetten voor formele erkenning van de Armeense genocide door alle EU-lidstaten!
En natuurlijk voor erkenning van de andere genocides op Christelijke minderheden, waaronder de Arameeërs, door de Jonge Turken in het Ottomaanse Rijk vanaf 1915.
Verzoening kan alleen door erkenning van de historische waarheid. En dit verleden leert ons belangrijke lessen."



Հայ ոստիկանապետը մայիսի 15-17-ը եղել է Նիդերլանդներում



 Մամուլից տեղեկանում ենք, որ Եվրապոլի գործադիր տնօրենի հրավերով` ՀՀ ոստիկանության պետը այցելել է Հաագա:
ՀՀ ոստիկանության պետ Վալերիյ Օսիպյանի գլխավորած պատվիրակությունը Նիդերլանդների Թագավորությունում կլինի մայիսի 15-17-ը։
Այցի շրջանակներում ՀՀ ոստիկանության պետի գլխավորած պատվիրակությունը հանդիպում կունենա Նիդերլանդների ազգային ոստիկանության ղեկավարության, ինչպես և Նիդերլանդների արդարադատության և անվտանգության նախարարության Եվրոպական համագործակցության հարցերով գլխավոր տնօրենի հետ։

Մայիսի 15-ին ՀՀ ոստիկանության պետ Վալերիյ Օսիպյանի գլխավորած պատվիրակությունը այցելեց Եվրաջասթ, ուր հանդիպում ունեցավ Եվրաջասթի նախագահ Լադիսլավ Համրանին։
Ողջունելով ՀՀ ոստիկանության պետին՝ Եվրաջասթի նախագահը կարևորեց առաջին անգամ ՀՀ բարձրաստիճան պատվիրակության այցելությունը` ընդգծելով իր ղեկավարած կառույցի պատրաստակամությունը ընդլայնելու համագործակցությունը Հայաստանի հետ։ Այս համատեքստում նա կարևորեց տարվա սկզբին ՀՀ արդարադատության նախարարությունում և գլխավոր դատախազությունում Եվրաջասթի հետ համագործակցության պատասխանատուների նշանակումը։
Կողմերը քննարկեցին Եվրաջասթի և Հայաստանի միջև արդեն իսկ առկա համագործակցության ընդլայնման և խորացման հնարավորությունները։
Պայմանավորվածություն ձեռք բերվեց ՀՀ ոստիկանությունում ևս համագործակցության պատասխանատու նշանակելու վերաբերյալ։
ՀՀ ոստիկանության պետը գրառում կատարեց Եվրաջասթի պատվո հյուրերի մատյանում։

Մայիսի 16-ին տեղի է ունեցավ ՀՀ ոստիկանության պետ Վալերիյ Օսիպյանի հանդիպումը Եվրոպոլի տնօրեն Քեթրին դը Բոլի հետ։ Այս մասին հայտնում է Նիդերլանդների ՀՀ դեսպանատան կայքը` հղում անելով POLICE RA Vostikanutyun յութուբյան էջին:

Ողջունելով հյուրերին,՝ տիկին դը Բոլը հույս է հայտնել, որ ՀՀ ոստիկանության պետի այցը սկիզբ կդնի Եվրոպոլի և ՀՀ ոստիկանության միջև համագործակցությանը մի շարք ուղղություններով։
Վալերիյ Օսիպյանը բարձր է գնահատել Եվրոպոլի և ՀՀ ոստիկանության միջև համագործակցության կարևորությունը և ներկայացրել ոստիկանությունում ընթացող բարեփոխումների մանրամասներ:

Կողմերն ավելի առարկայական քննարկել են կազմակերպված հանցավորության դեմ պայքարի ոլորտում հնարավոր համագործակցությունը, մասնավորապես՝ ահաբեկչության, թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառության, մարդկանց թրաֆիքինգի և փողերի լվացման ոլորտներում և հստակեցրին հետագա քայլերը։

Կողմերի միջև քննարկում է ծավալվել ՀՀ ոստիկանության և Եվրոպոլի միջև համագործակցության մասին համաձայնագիր կնքելու հնարավորության և ձևաչափի մասին։ Այդ նպատակով պայմանավորվածություն է ձեռք բերվել նշանակել կոնտակտային անձանց՝ նշված աշխատանքները համակարգելու նպատակով։

Հանդիպման ավարտին ՀՀ ոստիկանության պետը գրառում է կատարել Եվրոպոլի պատվո հյուրերի մատյանում։ Ի պատիվ ՀՀ ոստիկանության պետի՝ Եվրոպոլի տնօրենի կողմից տրվել է պաշտոնական ճաշ:
Հավելենք, որ ՀՀ ոստիկանության պետ Վալերիյ Օսիպյանին դիմավորել և հանդիպումների ընթացքում ուղեկցում է Նիդերլանդներում ՀՀ արտակարգ և լիազոր դեսպան Տիգրան Բալայանը:




«Եվրատեսիլ 2019»-ը


Մեր ֆեյսբուքյան էջում ինտերակտիվ կերպով` ընդհուպ ուղիղ կապով և րոպեի թելադրանքով հետևել ու կապ ենք հաստատել մեր ընթերցողի հետ, ուղղորդելով թե ինչպես քվեարկի մեր  մասնակցի օգտին:



ՄԵԿՆԱՐԿԸ
14.05
Իսրայելի մայրաքաղաք Թել Ավիվի Ցուցահանդեսային կենտրոնում մեկնարկել է «Եվրատեսիլ 2019» երգի միջազգային մրցույթի առաջին կիսաեզրափակիչը, որին մասնակցում է 17 երկրի ներկայացուցիչ:

Հիմա ելույթներ են ունենում Չեռնոգորիայի, Ֆինլանդիայի, Լեհաստանի, Սլովենիայի, Չեխիայի, Հունգարիայի, Բելառուսի, Սերբիայի, Բելգիայի, Վրաստանի, Ավստրալիայի, Իսլանդիայի, Էստոնիայի, Պորտուգալիայի, Հունաստանի և Սան Մարինոյի ներկայացուցիչները: Մրցույթի կանոնների համաձայն՝ Իսրայելի, Ֆրանսիայի, Իսպանիայի, ինչպես նաև Մեծ Բրիտանիայի, Գերմանիայի և Իտալիայի ներկայացուցիչները եզրափակիչ են անցնում ինքնաբերաբար. Իսրայելը` որպես անցած տարվա մրցույթի հաղթող երկիր, մյուսները կազմում են «Եվրատեսիլ»-ի հիմնադիրների «Մեծ հնգյակը»:
«Եվրատեսիլ»-ում Հայաստանի պատվիրակ Սրբուկը «Walking out» երգով հանդես կգա երկրորդ կիսաեզրափակիչում, որը կանցկացվի մայիսի 16-ին: Նա ելույթ կունենա առաջին համարի ներքո:

 16.05
Հայաստանից բացի, երկրորդ կիսաեզրափակիչում հանդես են գալիս  Իռլանդիայի, Մոլդովայի, Շվեյցարիայի, Լատվիայի, Ռումինիայի, Դանիայի, Շվեդիայի, Ավստրիայի, Խորվաթիայի, Մալթայի, Լիտվայի, Ռուսաստանի, Ալբանիայի, Նորվեգիայի, Նիդերլանդների, Մակեդոնիայի և Ադրբեջանի ներկայացուցիչները:
Եզրափակիչ փուլը տեղի կունենա մայիսի 18-ին:



Srbuk
ցույթին։ Քվեարկությունը սկսվելու է ելույթներից անմիջապես հետո: Միասին դեպի եզրափակիչ փուլ։ 😘💪🏻❤️🇦🇲 Երկրորդ կիսաեզրափակիչ փուլի քվեարկության հեռախոսահամարները`ըստ երկրների նշած են ներքևում: 
Dear all! Please vote for Armenia on May 16th, Eurovision 2nd Semi-Final. The voting process will begin after the last performance. Below find the list of countries and numbers to vote for Armenia.
🇦🇱 Ալբանիա / Albania SMS: 01 to 54345
🇦🇹 Ավստրիա / Austria CALL: 0901 050 25 -01 SMS: 01 to 0901 050 25
🇦🇿 Ադրբեջան / Azerbaijan SMS: 01 to 9450
🇭🇷 Խորվաթիա / Croatia CALL: 06155 -01 SMS: 01 to 666555
🇩🇰 Դանիա / Denmark SMS: 01 to 1212
🇩🇪 Գերմանիա / Germany CALL: 01371 3636 -01 SMS: 01 to 99599
🇬🇧 Մեծ Բրիտանիա / Great Britain CALL: 09015 22 52 -01 SMS: 01 to 62252
🇮🇪 Իռլանդիա / Ireland CALL: 1513 7172 -01 SMS: 01 to 53125
🇮🇹 Իտալիա / Italy CALL: 894 222 -01 SMS: 01 to 475 475 0
🇱🇻 Լատվիա / Latvia CALL: 905025 -01 SMS: 01 to 1897
🇱🇹 Լիտվա / Lithuania CALL: 1669 -01 SMS: 01 to 1479
🇲🇹 Մալթա / Malta CALL: 5220 20 -01 SMS: 01 to 5061 57
🇲🇩 Մոլդովա / Moldova CALL: 0900 900 -01 SMS 01 to 900
🇳🇱 Նիդերլանդներ / The Netherlands CALL: 0909 00 -01 SMS: 01 to 9090
🇲🇰 Հյուսիսային Մակեդոնիա / North Macedonia CALL:149 1 -01 SMS: 01 to 149 101
🇳🇴 Նորվեգիա / Norway CALL: 829 49 1 -01 SMS: 01 to 264 00
🇷🇴 Ռումինիա / Romania SMS: 01 to 1399
🇷🇺 Ռուսաստան / Russia CALL: 8 803 100 22 -01 SMS: 01 to 1037
🇸🇪 Շվեդիա / Sweden CALL: 099 212 -0 SMS: 01 to 722 11
🇨🇭 Շվեյցարիա/ Switzerland CALL: 0901 54 49 -01 SMS: 01 to 377





ԱՆՀԱՋՈՂՈՒԹՅՈՒՆ` որի համար մենք ենք մեղավոր

17.05
Երեկ, ուղիղ, Նիդերլանդների հանրայինի առաջին ալիքով հետևում էինք Եվրատեսիլին (տեսաերիզը` ստորև) Ինտերակտիվ կերպով ներկայացրել էինք թե ինչպես քվեարկել Սրբուկի օգտին: Ցավոք մեր մասնակիցը եզրափակիչ էլ դուրս չեկավ: Սա երևի մեր մեղքի ու անտարբերության բաժինն է: Սա մեզ դաս, որ մյուս անգամ հույսներս միայն մեր վրա դնենք, այլ ոչ դիմացինի` ԵԹԵ ՈՉ ԵՍ, ԱՊԱ ԷԼ Ո՞Վ սկզբունքի կիրառումով:

18.05

ԻՍԿ հաղթանակը շնորհվեց Նիդերլանդների ներկայացուցիչին, որը նաև նշանակում է` ԲԱՐԻ ԳԱԼՈՒՍՏ Նիդերլանդներ 2020 թվական: Դա լինելու է երգի 65-րդ հոբելյանական փառատոնը:
Duncan Laurence represented The Netherlands at the Grand Final of the 2019 Eurovision Song 




Ջերմ ընդունելություն Հայաստանում, հետո նաև` Նիդերլանդներում


Հայաստանյան հաջող հյուրախաղերից հետո Նիդերլանդների «Slavuj» երգչախմբի և «Zwarte zee» քառյակի կոլեկտիվների անդամները ժամանեցին Նիդերլանդներ: Այստեղ` Հաագայում, մշակութային խմբերի ղեկավարներին ընդունեց Նիդերլանդների Թագավորությունում Հայաստանի Հանրապետության արտակարգ և լիազոր դեսպան Տիգրան Բալայանը: Նա ջերմ զրույցի ընթացքում շնորհակալություն հայտնեց
«Slavuj» և «Zwarte zee» խմբերի ղեկավարությանը` շնորհավորելով Հայաստանում նրանց ունեցած փայլուն ելույթները ։ 
Պայմանավորվածություն ձեռք բերվեց համատեղ միջոցառումների կազմակերպման վերաբերյալ։

Tuesday, 14 May 2019

Հայաստանը մասնակցեց Հաագայի գինու փառատոնին




Մայիսի 13-ին Հաագայի Crown Plaza Promenade հյուրանոցային համալիրում տեղի ունեցավ Dimplomat Magazine-ի կողմից կազմակերպված ամենամյա Diplomats Wine Extravaganza փառատոնը, որին առաջին անգամ ներկայացված էր Հայաստանը՝ ի դեմս Royal Beverages Group ընկերության կողմից ներմուծվող հայկական արտադրության գինու, կոնյակի և օղու լայն տեսականու։

Գինու փառատոնին մասնակցեց Նիդերլանդների Թագավորությունում ՀՀ դեսպան Տիգրան Բալայանը, ով շնորհակալություն հայտնեց Royal Beverages Group-ի ղեկավարությանը՝ հայկական տաղավարը լավագույնս կահավորելու և հայկական արտադրանքի լայն տեսականին հավուր պատշաճի ներկայացնելու համար։ Դեսպան Բալայանի բնորոշմամբ Diplomats Wine Extravaganza փառատոնին առաջին անգամ Հայաստանի՝ նման ներկայանալի կերպով մասնակցությունը դեսպանության և հայ համայնքի համագործակցության օրինակելի դրսևորումներից է։

Փառատոնի այցելուները դրական գնահատեցին հայկական ալկոհոլային արտադրանքը՝ ընդգծելով, որ ներկայացված երկրներից Հայաստանն առանձնանում էր իր հարուստ տեսականիով, բարձր մակարդակի պատրաստվածությամբ և յուրօրինակ դիզայնով։

Diplomats Wine Extravaganza փառատոնին մասնակցում էին ալկոհոլի ներմուծմամբ զբաղվող մի շարք ընկերություններ, սոմելիեներ, հյուրանոցային և ռեստորանային ցանցերի ներկայացուցիչներ։

Երբ վտանգվում է փոքրիկի առողջությունը

Այս անգամ Նիդերլանդներում բնակվող, լրագրող,  մեր թղթ. Marisha Shik-ին անհանգստացրել է ներհայաստանյան կյանքի ամենացավոտ հարցերից մեկը` առողջապահության մանկաբուժության ոլորտը: Նա սեփական հետաքննություն է անցկացրել այն դեպքից հետո, երբ Երևանի Մխիթար Հերացու անվ. պետական բժշկական համալսարանի պատասխանատվության տակ գտնվող «Մուրացան» հիվանդանոցային համալիրում  վտանգել  են փոքրիկի առողջությունը: Թերևս խնդրին չանրադառնայինք, եթե այն կապված չլիներ երեխաների առողջությանը, կամ  կրեր եզակի բնույթ : Նման մի  ահազանգ  էլ ստացել էինք տարիներ առաջ, երբ Նիդերլանդներից Հայաստան մեկնած փոքրիկին ճառագայթային նկարահանումից հետո` այս անգամ «Աստղիկ»  բժշկական կենտրոնում, ոչինչ գտնելով,  չգիտես ինչու հակաբիոտիկներ  էին նշանակել: Բանից պարզվում է` անտեղի, Նիդերլանդներում, երբ բժիշկները հետազոտել են փոքրիկին, առողջությանը վնասող ոչինչ չգտնելով տարակուսել են:
Այժմ  նույնությամբ`առանց փոփոխության, ներկայացնում ենք ՄԱՐԻՇԱ ՇԻԿԻ`  հետաքննական հոդվածը, պատրաստ  նաև լսելու հակադարձ կարծիքներ:

Մուրացանի հիվանդանոցում 1 տարեկան երեխային վարակել են ինֆեկցիայով, դուրս գրել` «թոքաբորբ» սխալ էպիկրիզով



Երևանի Մխիթար Հերացու անվ. պետական բժշկական համալսարանի պատասխանատվության տակ գտնվող «Մուրացան» հիվանդանոցային համալիր՝ բարձր ջերմությամբ ժամանած 1 տարեկան երեխային  երակային կաթետերի միջոցով վարակել են ինֆեկցիայով, ինչի արդյունքում նա այս պահին հակաբիոտիկներ է ընդունում և, հնարավոր է ,ոտքի հետագա վիրահատական միջամտություն։
Այս դեպքը մեծ իրարանցում և քննարկումների առիթ է դարձել թե՛սոցցանցերում և թե՛ «Մուրացան» հիվանդանոցում։ Լրագրողական հետաքննությանս շրջանակներում ՝դեպքի մասին առավել հստակ տեղեկություններ ստանալու և եղածը պարզաբանելու նպատակով զրուցեցի բոլոր շահագրգիռ կողմերի հետ։
Այսպիսով, տուժող կողմը՝ մայրը (ծնողների խնդրանքով ընտանիքի անդամների անունները չենք հրապարակում) պատմեց, որ իրենց մեկամյա երեխային «Մուրացան» հիվանդանոցային համալիր են տեղափոխել բարձր ջերմությամբ։ Մոր խոսքերով, մանկական բաժանմունքի բժշկական անձնակազմը՝ բաժնի ղեկավար Նունե Գևորգի Բաղդասարյանի հսկողությամբ, երեխային ուղարկել է «Ծերեթելի»՝ ռենտգենային հետազոտության (իրենց հիվանդանոցում ռենտգենի սարքը փչացած է եղել)։ Հետազոտության արդյունքում «Ծերեթելի»-ի բժիշկը մորն ասել է, որ երեխայի մոտ թոքաբորբ չի ախտորոշվել (ռենտգենային նկարը և եզրակացությունը՝ կից)։

Սակայն՝«Մուրացան» վերադառնալուն պես, մայրն ականատես է եղել, թե ինչպես են բուժաշխատողները քննարկում ռենտգենային եզրակացությունը՝ չհասկանալով ՝ ինչ է գրված այնտեղ։
— Ասացին՝ «ոնց որ թե թոքաբորբ է, եկեք «նա վսյակի» հակաբիոտիկ տանք, որ շուտ լավանա»,  —  պատմում է մայրը։ — Ես այդ պահին նրանց ասացի, որ, ախր, ռենտգենի բժիշկը մի կես ժամ առաջ ինձ ասաց, որ թոքերում բորբոքում չկա. դուք ո՞նց եք հակաբիոտիկ ուզում տալ իմ երեխային։
Մոր խոսքերով՝ բաժնի ղեկավար Ն.Բաղդասարյանը, ռենտգենի արդյունքները սխալ հասկանալով, կարգադրել է իր աշխատակիցներին ներարկել հակաբիոտիկ՝ «антибиотик в вену!» ռուսերեն հրահանգով։ Մայրը կտրականապես դեմ է արտահայտվել, և, ինչպես պատմում է նա, բաժնի ղեկավարի՝ պալատից դուրս գալուց հետո բժիշկները մորը համոզել են «գոնե օրգանիզմը մաքրող» կաթիլային միացնել, ինչի արդյունքում էլ, հավանաբար, չպահպանելով ստերիլության տարրական նորմերը, երակ են մտել ու ինֆեկցիա փոխանցել երեխային, որ մինչ այդ չի եղել նրա օրգանիզմում (ինֆեկցիայի փաստը պարզվել է մեկ այլ հիվանդանոցում՝ արյան քննության արդյունքում)։ Մոր կարծիքով, բուժաշխատակիցները վստահ չեն եղել, որ երեխայի մոտ թոքաբորբ է և, իբր նրան իրոք, հակաբիոտիկ է անհրաժեշտ, այսպես ասած, «ինքնագլուխ» փոխել են հրահանգված բուժման մեթոդը բաժնի վարիչի գնալուց հետո՝ առաջարկելով «գոնե մաքրել օրգանիզմը»։
Ստացվում է, որ մեր օրերում Հայաստանում եթե երեխայի մայրը փոքր-ինչ տեղեկացված չլինի, ապա իր երեխայի առողջությանը կարող է լուրջ վտանգ սպառնալ հենց հիվանդանոցում՝ աջ ու ձախ առաջարկվող հակաբիոտիկների տեսքով։
Լավ, կարելի՞ էր զանգել ռենտգենի բժշկին ու խնդրել «թարգմանել» ռենտգենային պատասխանը։ «Մոտավորապեսով» ո՞վ է հակաբիոտիկ երեխային ներարկում՝ «շու՞տ լավանալու» պատրվակով։
Արդյո՞ք հակաբիոտիկն այն անվնաս դեղերի շարքում է, որ առանց հստակ բորբոքման ախտորոշման կարելի է «ոնց որ թե»-ով ներարկել մարդու արյան մեջ, այն էլ’ 1 տարեկան երեխայի: Եվրոպական երկրներում, այն ազատ վաճառքի դեղերի ցանկում ՉԷ. հակաբիոտիկը նշանակվում է ընտանեկան կամ հիվանդանոցային բժշկի ցուցումով՝ հստակ ախտորոշումից հետո։ 

Ըստ ՀՀ Առողջապահության Նախարարությունից ստացված տեղեկատվության՝ համաձայն 2017թ. N1402 Կառավարության որոշման, Հայաստանում արգելված է անտիբիոտիկների՝ դեղատներում ազատ վաճառքը։ ՀՀ Առողջապահության նախարարության հավաստմամբ, վերոնշյալ որոշումը ուժի մեջ է մտել 2018թ. մարտի մեկից։ 

Սակայն պրակտիկայում նկատվում է այլ պատկեր. այսօր Հայաստանում հակաբիոտիկ կարելի է ձեռք բերել ցանկացած դեղատնից, բերել տուն, ինքնուրույն լուծույթ պատրաստել ու խմել կամ խմացնել երեխային: Վերադառնալով Եվրոպական երկրների օրինակին՝ նշենք, որ նման բանը ՉԼՍՎԱԾ է ու նույնիսկ դեղատունը պարտավոր է՝ բժշկի կողմից նշանակված դեղատոմսին համաձայն, պատրաստել հակաբիոտիկային լուծույթը, հետո նոր փոխանցել հիվանդին։ Վերջինս երբեք այն փոշու տեսքով չի ստանում դեղատանը։ Բացի այդ, տրվում են հստակ կարգադրություններ՝ այն ընդունելու համար։ Այս ամենից կարելի է եզրահանգել, որ եվրոպական բժշկության մեջ հակաբիոտիկը, բնավ, «նա վսյակի» տրվող դեղերի շարքում չէ։
(Առիթը բաց չթողնելով՝ կոչ ենք անում ՀՀ Առողջապահության Նախարարությանը լրջորեն զբաղվել ՀՀ տարածքում հակաբիոտիկների ազատ վաճառքը պրակտիկայում կանխելու հարցով)։
(Առիթը բաց չթողնելով՝ կոչ ենք անում ՀՀ Առողջապահության Նախարարությանը լրջորեն զբաղվել ՀՀ տարածքում հակաբիոտիկների ազատ վաճառքը պրակտիկայում կանխելու հարցով)։
Ցավոք, սխալ ախտորոշումն ու հակաբիոտիկ «նա վսյակի» առաջարկելն այս պատմության մեջ չարյաց փոքրագույնն է. ըստ անանուն աղբյուրների՝ «օրգանիզմը մաքրող» լուծույթ ներարկելու նպատակով կաթետրի միջոցով երեխային ինֆեկցիա փոխանցած բուժաշխատողներից մի քանիսը, անուղղակիորեն հաստատելով իրենց պատճառած առողջական վնասը, ասել են, թե՝ «լրիվ ոնց որ թարս լիներ, հենց էս երեխու հետ պիտի սենց բան լիներ, որ սենց կրակի մեջ մենք ընգնեինք» (փաստորեն, մնացած ԼՌՈՂ ծնողների երեխաները հեչ՝ կարևորը ԽՆԴՐԻ ՄԱՍԻՆ ԲԱՐՁՐԱՁԱՅՆԵԼ ՉՎԱԽԵՑՈՂ ծնողների երեխաներ չհանդիպեն, որ բժշկական անձնակազմը վատ վիճակի մեջ հանկարծ չընկնի, ու նման խնդիրները չլուսաբանվեն)։
Ծնողները, տեսնելով, որ երեխան երկու օր անընդմեջ քնել է և նույնիսկ կուրծք սկսել է չուտել, քանի որ ողջ օրը քնած է եղել, հասկացել են, որ մի բան այն չէ, և որոշել են տեղափոխել այլ՝ այս անգամ մասնավոր հիվանդանոց։ Ուշագրավ է նաև այն փաստը, որ, ինչպես նշում  է երեխայի մայրը, բաժնի ղեկավարի հրահանգով էպիկրիզում, այնուամենայնիվ, ախտորոշել են «թոքաբորբ», իսկ՝ այլ հիվանդանոց ինֆեկցիայով տեղափոխվող իրենց՝ արդեն նախկին հիվանդի վիճակի մասին գրել՝ «լավացումով» (էպիկրիզը՝ կից)։
Ապշեցուցիչ է նաև այն փաստը, որ «թոքաբորբ» ախտորոշումը նույն «Ծերեթելիի» ռենտգենի եզրահանգման հիման վրա այլ հիվանդանոցում աշխատող իրենց իսկ կոլեգաների կողմից միանգամից մերժվել է, իսկ արյան հետազոտության արդյունքում պարզվել է, որ երեխային կաթետրից ինֆեկցիա է անցել՝ այ թե ինչու է 2 օր անընդմեջ նա քնել եւ հիմա, արդեն նա իրոք ունի հակաբիոտիկային բուժման կարիք։ (Արյան քննեւթյան արդյունքները և երեխայի ոտքի նկարը՝ կից)։




 Լրագրողական հետազոտությունն առավել ճշգրիտ դարձնելու նպատակով՝ արտահայտվելու հնարավորություն տրվեց նաև ծնողների կողմից մեղադրվող և իրենց հավաստմամբ, առողջական վնասը պատճառած կողմին։ Ցավոք, բաժնի ղեկավար Նունե Բաղդասարյանի հետ այդպես էլ կապ հաստատել չհաջողվեց։ Փոխարենը խոսեցինք Հերացի թիվ 1 համալսարանական հիվանդանոցի մամուլի խոսնակ Շուշան Դանիելյանի հետ:
Փորձեցինք պարզել՝ հաճա՞խ է պատահում, որ «Մուրացան» հիվանդանոցում՝ ռենտգենի արդյունքները աշխատակիցները «մոտավորապեսով» են հասկանում, իսկ մանկական բաժնի

ղեկավարի կողմից էպիկրիզով հստակ ախտորոշված «թոքաբորբի» դեպքում՝ հետևելով մոր խնդրանքին, բուժաշխատողները որոշում են հրաժարվել երեխային՝ իրենց իսկ ախտորոշած «թոքաբորբը» հակաբիոտիկով բուժելու գաղափարից ու երակից երեխային ներարկել օրգանիզմը մաքրող լուծույթ ՝ այդպիսով վերցնելով իրենց վրա փոքրիկի հետագա առողջական վիճակի հետ կապված ողջ պատասխանատվությունը (քանի որ, ինչպես փաստում է մայրը, բժիշկներն իրեն ոչ մի փաստաթուղթ չեն տվել ստորագրելու, ինչն էլ իր խոսքում հաջորդիվ նույնպես կփաստի հիվանդանոցի գլխավոր բժիշկ Արտաշես Բավեյանը)։ Սակայն Շուշան Դանիելյանը հրաժարվեց վերոնշյալ հարցի շուրջ տալ որևէ պարզաբանում, ասելով, որ այն խիստ մասնագիտական է և պատասխանը ենթադրում է ծնողի կողմից թույլտվություն։ Փոխարենը նա տեղեկացրեց, որ այս պահին իրենց հիմնարկությունը դեպքի մանրամասն ուսումնասիրման փուլում է, և որ իրենց արձագանքը հանրությանն ու լրագրողներին սպասեցնել չի տա։ Փորձելով, այնուամենայնիվ, գտնել մեր հարցերի պատասխանները՝ զրուցեցինք «Մուրացան հիվանդանոցային համալիրի գլխավոր բժիշկ Բագրատ Արտաշեսի Բավեյանի հետ։ Նա՝ ի տարբերություն Շ.Դանիելյանի, մասնագիտությամբ բժիշկ է, ուստի չհրաժարվեց պատասխանել և ոչ մի հարցի (հետաքրքիր է, արդյոք, ուներ Շ.Դանիելյանի կողմից վերենշյալ «ծնողից թույլտվությունը»)։ Բ.Բավեյանը վստահեցրեց, որ երեխան ի սկզբանե «Մուրացան» հիվանդանոց է մտել հենց թոքաբորբով, իսկ բժիշկները տեղի են տվել հակաբիոտիկ երեխային չներարկելու մոր կողմից հնչեցված «պահանջին», քանի որ , Բ.Բավեյանի հավաստմամբ, քանի որ իրավունք չունեն ՝առանց ծնողի համաձայնության բժշկական միջամտություն իրականացնել։



Մեր այն հարցին՝ բա եթե բուժաշխատողները վստահ են եղել, որ թոքաբորբ է, ինչպե՞ս են, մորը լսելով, փոխարինել իրենց իսկ ախտորոշած թոքաբորբի բուժման հակաբիոտիկային մեթոդը՝ «օրգանիզմը մաքրող լուծույթով»։ Արդյո՞ք մայրը ստորագրել է համապատասխան փաստաթուղթ, որով երեխայի հետագա առողջական վիճակի հետ կապված ողջ պատասխանատվությունն իր վրա է վերցրել։ Պրն. Բավեյանը փաստեց, որ իր գործընկերները պարտադիր բուժումից հրաժարվելու մասին փաստաթուղթ չեն տվել մորը՝ ստորագրելու։ Ինչպես նա անձամբ նշեց՝ իր կարծիքով, դա եղել է իրենց՝ «Մուրացանի» բուժաշխատողների միակ սխալը։
Ուշագրավ է նաև այն, որ Պրն. Բավեյանի հավաստմամբ, երեխան իրենց բուժհաստատությունից ինֆեկցիայով չի վարակվել և որ այս պահին այլ հիվանդանոցում նա բուժվում է հենց թոքաբորբի դեմ։
Այս բժշկական «թրիլլերն» ի վերջո հասկանալու և բացահայտելու համար Պրն.Բավեյանի վերոնշյալ փաստարկները մեկնաբանելու նպատակով  արձագանքի խնդրանքով դիմեցինք հենց այն մասնավոր հիվանդանոցում աշժատող բժշկուհուն ՝ Լուսինե Նիկոլայի Ավետյանին, ով այս պահին հանդիսանում է երեխայի բուժող բժիշկը։ Լ.Ավետյանը հավաստիացրեց, որ երեխան իրենց հիվանդանոց ոտք է դրել արդեն իսկ ինֆեկցիոն վարակով, ինչն իրենք  միանգամից ախտորոշել են՝ արյան քննության արդյունքում (ինֆեկցիան հաստատող անալիզը և երեխայի այտուցված ոտքի նկարը՝ կից)։

Լուսինե Ավետյանը փաստում է, որ «Ծերեթելիում» արված այն նույն ռենտգենային եզրակացության և ռենտգենային նկարի համաձայն՝ իրենք երեխայի մոտ ՉԵՆ ախտորոշել թոքաբորբ, իսկ անտիբիոտիկներ ստիպված են արդեն ներարկել երեխային, քանի որ նրա օրգանիզմում արդեն կա ԻՆՖԵԿՑԻԱ։
ՈՒՇԱԴՐՈՒԹՅՈՒՆ։ ՀՀ Քրեական Օրենսգրքի 130-րդ հոդվածի 1 ին մասը քրեական պատասխանատվություն է նախատեսում բժշկական անփութության հետևանքով մարդու առողջությանը հասցված վնասի համար։ Ուստի, խորհուրդ ենք տալիս երեխայի ծնողներին անհապաղ դիմել Ոստիկանություն. կնշանակվի փորձաքննություն և վերոնշյալ առողջական վնասը հաստատվելու դեպքում ծնողները կարող են պահանջել իրենց հասցված վնասի հետևանքով ծագած պարտադիր բուժման համար բոլոր արված և դեռ սպասելիք ծախսերի փոխհատուցումը։
Սիրելի՛ հայրենակիցներ, ե՞րբ է գալու այն օրը, երբ այլևս չվախենանք Օրինապահ մարմիններին նմանատիպ հարցերով դիմել։ Ե՞րբ ենք սկսելու ակտիվ տեր կանգնել մեր իսկ իրավունքներին՝սահմանված հենց մեզ համար՝ ՀՀ Օրենսդրությամբ:
Ինչպես նշում է մայրը՝ ներկա պահին իր երեխան շարունակում է ստանալ ինֆեկցիոն հետևանքները կանխող պատշաճ բուժում՝ այլ բուժհաստատությունում։ Այս պահին բալիկի առողջական վիճակի մասին բժիշկուհի Լ. Ավետյանը հստակ տեղեկատվություն մեզ չփոխանցեց: Շշուկներ են պտտվում, որ հնարավոր է երեխայի ոտքի վիրահատական միջամտում։
Այսպիսով, լրագրողական հետաքննության արդյունքում եկա այն եզրահանգման, որ «Մուրացանի» հիվանդանոցում աշխատող որոշ կասկածելի գիտելիքներով բուժաշխատողների գործունեության հետևանքով հետագայում մնացած բալիկներին ապահովագրելու միտումով արժի կոչ անել ԵՊԲՀ-ին իր ենթակայության տակ գտնվող «Մուրացան» բժշկական կենտրոնում իրականացնել իրենց կադրերի մասնագիտական գիտելիքների մանրակրկիտ թեստավորում, որից հետո լուրջ զբաղվել նրանց վերապատրաստման ՀՈՒՅԺ կարևոր խնդրով։
(Մենք պատրաստակամությամբ և սիրով կլուսաբանենք ՀՀ ցանկացած բուժհաստատությունում այս և նման դեպքերի հետևանքով իրականացված հետագա բոլոր բարեփոխումները)։
Հարգելի «Մուրացանի» աշխատակիցներ, դուք հասկանու՞մ եք, որ մարդկային կյանքերի հետ գործ ունեք։ Իսկ այդ մարդիկ հենց ձեր հայրենակիցներն են՝ մեր երեխաները, մայրերը,  հայրերը, տատիկներն ու պապիկները։ Անգիտակցաբար և անփույթ աշխատանքի արդյունքում ստեղծված «սպանդանոցներ» մեզ, բնավ, հարկավոր չեն։ Իրար «ԾԱԾԿԱԴՄՓՈՑ» անելու ժամանակները , պետք է, որ անցած լինեն։
ՍԹԱՓՎԵ՛Ք։
Հուսանք, «Մուրացանի» օրինակը սթափվելու առիթ կհանդիսանա նաև ով գիտե ոնց՝ միգուցե, փողո՞վ, ծանոթո՞վ, թե՞ իսկապես իրենց մասնագիտական արժանիքների շնորհիվ գործի անցած մնացած հիվանդանոցներում աշխատող ՈՐՈՇ այլ բուժաշխատողների համար։ Իսկ նրանց ղեկավարությունը կարևոր տեղ կհատկացնի իրենց կադրերի մասնագիտական գիտելիքների թեստավորմանն ու բարելավմանը։
ԵԿԵՔ ՎԵՐՋ ԴՆԵՆՔ ՀՀ-ՈՒՄ ԲԱԶՄԱԹԻՎ ՄԱՅՐԵՐԻ՝ ԲԺԻՇԿՆԵՐԻՆ ՉՎՍՏԱՀԵԼՈՒ ՍՈՎՈՐԱԿԱՆ ԴԱՐՁԱԾ ՊՐԱԿՏԻԿԱՅԻՆ. չէ՞ որ դրա հետևանքները կարող են անդառնալի լինել։ Այսօր մեր երկրում, կարծես, ակտիվ զարգանում է ինքնաբուժության գաղափարը, իսկ ծագած բժշկական խնդիրների լուծումները շատերը փորձում են գտնել ինտերնետային ֆորումներում։ Սա կարող է մեծ վտանգ հանդիսանալ՝ հետագա առողջ սերունդ ունենալու համար։
Հարկ ենք համարում նշել, որ, մենք հավատացած ու համոզված ենք՝ ՀՀ-ում ունենք ԻՐԱՊԵՍ ԲԱՐՁՐ ՄԱԿԱՐԴԱԿԻ բուժաշխատողներ, բայց, ցավոք, նրանց արած մարդասիրական ու շնորհակալանքի արժանի գործերըը մի քանի «մոտավորապեսով» աշխատող իրենց կոլեգաների ֆոնին հաճախ կորում է։

Հ.Գ. Հոդվածում նշված բոլոր ապացույց հանդիսացող փաստաթղթերը (ռենտգեն, էպիկրիզ, արյան անալիզ, երեխայի ոտքի նկար) ներկայացված են կից։Հոդվածում առկա փաստաթղթային բոլոր նմուշները տրամադրվել են երեխայի մոր կողմից և հրապարակվում են նրա իսկ թույլտվությամբ :Դրանք բաց են թե՛ շարքային ընթերցողների և թե՛ մասնագետների ուսումնասիրման համար։
________
Կայքում արտահայտված կարծիքները կարող են չհամընկնել խմբագրության տեսակետին: