Ամստերդամի Սուրբ Գրիգոր Նարեկացի հիմնադրամը հերթական օգնությունն է պատրաստվում առաքել Արցախ

15.12.2020 Amsterdam/Stichting Sint Grigor Narekatsi/nid.oragir

Ամստերդամի Սուրբ Գրիգոր Նարեկացի հիմնադրամի կողմից` Հայ Առաքելական Սուրբ Հոգի եկեղեցու ( Armeens Apostolische Kerk - SURP HOKI - Amsterdam) համագործակցությամբ կազմակերպվում է հերթական առաքելությունը Քարվաճառից, Լաչինից, Հադրութից և Շուշիից Արցախում բնակություն հաստատած փախստականների համար: Դժվարագույն պայմաններում շատ ընտանիքներ հաստատվել են Գանձասար վանքի շրջակա գյուղերում: Մարդասիրական օգնությունը, հատկապես մեծահասակների և երեխաների համար նախատեսված տաք ձմեռային հագուստը, այսօր Ալսմերից ուղևորվեց Հայաստան: Երեւան ժամանումը սպասվում է դեկտեմբերի 29-ին: Նախատեսվում է, որ այսքան անհրաժեշտ օգնությունը Արցախ կհասնի մինչև տարևերջ:

Սուրբ Գրիգոր Նարեկացի հիմնադրամի անդամները շնորհակալություն են հայտնել այս գործում օժանդակած մեր հայրենակիցներին և բազմաթիվ սրտացավ հոլանդացիներին` բեռների հավաքագրության մեջ ներդրած ջանքերի և ներդրումների համար, ինչպես նաև Մայդրեխտի Tatev Auto- ին `նյութատեխնիկական աջակցության համար:

«Սուրբ Գրիգոր Նարեկացի» հիմնադրամը և Հայ առաքելական եկեղեցու Սուրբ Հոկի Ամստերդամը մտադիր են առաջիկա շաբաթներին շարունակել նմանատիպ գործողություններ՝ արցախյան կարիքավոր մեր հայրենակիցներին օգնելու համար:

Հիշեցնենք, որ Ամստերդամի Սուրբ Գրիգոր Նարեկացի հիմնադրամը արդեն մի քանի անգամ կանոնավոր օգնություն է առաքել ինքնաթիռերով և սա էլ վերջինը չէ:

Grigor Narekatsi Zondagsschool

De volgende zending georganiseerd door de Stichting St. Grigor Narekatsi Amsterdam in samenwerking met de Armeens-Apostolische Kerk Surp Hoki Amsterdam is bedoeld voor vluchtelingen van Karvachar, Lachin, Hadrut en Shushi, die in Artsakh gebleven zijn. Onder zeer moeilijke omstandigheden hebben vele gezinnen zich in de dorpen rond het Gandzasar klooster gevestigd. De humanitaire hulp, vooral winterkleding voor volwassenen en kinderen, is vandaag uit Aalsmeer richting Armenië vertrokken. De aankomst in Jerevan is uitgerekend op 29 december. Wij hopen dat deze zeer nodige hulp voor de jaarwisseling Artsakh zal bereiken.

Heel veel dank aan onze landgenoten en de vele meelevende Nederlanders voor de inzet en inbreng bij deze zending en ook aan Tatev Auto in Mijdrecht voor de logistieke steun.

De Stichting St. Grigor Narekatsi en de Armeens-Apostolische Kerk Surp Hoki Amsterdam zijn voornemens de komende weken door te gaan met soortgelijke acties voor onze landgenoten in nood in Artsakh. Wij rekenen op jullie steun.

Ամանորի միջոցառումներ Արցախի երեխաների համար

Այն կազմակերպվում է Արցախի թեմայով ստեղծված բացիկների գումարով

Մեր ամանորյա ակցիան մոտենում է իր ավարտին եւ վերջին 250 բացիկները սպասում են իրենց հասցեատերերին

Մենք որոշել ենք այսպիսի մի հետաքրքիր առաջարկ անել Հոլլանդիայի եվ Բելգիայի մեր ԳՈՐԾԱՐԱՐ ՀԱՅՐՆԵԱԿԻՑՆԵՐԻՆ.

Եթե դուք կամ ձեր ընկերությունը ( կազմակերպություն) ցանկանաք գնել 25 եւ ավելի տուփ բացիկ (մեկ տուփի արժեքը 10€ իր 5 էքսկլուզիվ բացիկներով), Հայաստանում երեխաները կստանան արկղիկներ հենց ձեր կազմակերպությունների ԼՈԳՈՆԵՐՈՎ ( որը կերևա հաշվետվության համար արված նկարներում եվ տեսանյութերում)

Այդպիսով նրանք կհիշեն, թե ովքեր են եղել իրենց մանկական երազանքներն իրականացնող հրեշտակները

Սա հրաշալի հնարավորություն է մեր ՍԵՐՆ ՈՒ ՋԵՐՄՈՒԹՅՈՒՆԸ փոխանցելու պատերազմական գործողություններից տուժած երեխաներին:

https://www.callingvoice.nl/

Onze nieuwjaarsactie loopt stilaan ten einde en de laatste 250 kerstkaarten wachten op hun geadresseerden.

Wij hebben besloten om een interessante voorstel aan te bieden aan Armeense bedrijfseigenaars van Nederland en België.

Indien uzelf of uw bedrijf / organisatie zich 25 pakjes of meer aanschaft (1 pakje kost €10, waarin wij 5 exclusieve kerstkaarten aanbieden), zal uw bedrijfslogo visueel weergegeven staan op de verpakkingen van de kerstcadeau’s voor de kinderen in Armenië. Het bedrijfslogo zal te zien zijn op de foto’s en video’s die als verslag gepubliceerd zullen worden.

Op deze manier zal het een kind voor altijd bijblijven dat u zijn kinderwens hebt verwezenlijkt. Dit is dé perfecte mogelijkheid om onze liefde en barmhartigheid over te dragen aan kinderen die omwille van de oorlog zwaar getroffen zijn ...

Սիրելի եվրոպաբնակ հայրենակիցներ.Սեպտեմբերի 27-ից սկսած՝ ավելի քան ամիս ու կես մեր հայրենիքի համար ճակատագրական ժամանակահատված է։ Այս օրերին սփյուռքում ապրող յուրաքանչյուր հայի սիրտն ու միտքն ուղղված են դեպի Հայաստան, դեպի Արցախ, և մենք ջանք ու եռանդ չենք խնայում՝ ստեղծելու հնարավորություններ և գտնելու միջոցներ՝ օգնելու մեր հայրենակիցներին հաղթահարել այս դժվարին օրերը։ Այդ նպատակին հասնելու համար բոլորս՝ մեծ, թե փոքր, փորձում ենք անել առավելագույնը։Վերջերս մի խումբ հայ պատանիներ իրենց մայրիկներին խնդրել էին թխվածքաբլիթներ պատրաստել, որպեսզի կարողանան վաճառել դրանք և օգտակար լինել համահայկական հիմնադրամի դրամահավաքին։ Առաջին հաջողությունից ոգևորված՝ նրանք դիմել են մեզ՝ խնդրելով օգնել իրենց՝ իրականացնելու ևս մեկ ծրագիր․այս անգամ նրանց սրտում ցանկություն է առաջացել Հայաստանի և Արցախի իրենց հասակակիցների համար կազմակերպել Սուրբ Ծննդյան տոնի միջոցառում, որպեսզի փորձեն ինչ-որ չափով ուրախացնել նրանց։ Այդ երեխաները կորցրել են իրենց տները, իրենց խաղալիքները, և մեր պատանիները որոշել են նրանց ուրախացնել նոր և ավելի լավ խաղալիքներով՝ նաև հույս ունենալով, որ այդ երեխաները նորից կհավատան հրաշքների։ Այս անկեղծ ցանկությունն իհարկե հուզեց մեզ, և մենք սկսեցինք մտածել, թե ինչպես կարելի է ընդլայնել նրանց գաղափարը, որպեսզի այն լավագույնս իրականանա։Մենք որոշեցինք պատրաստել բացիկներ, որոնք կլինեն ոչ միայն գումար վաստակելու միջոց, այլև կդառնան եվրոպացի բարեկամներին Արցախի հայկական պատմամշակույթային կոթողները ներկայացնելու հնարավորություն։ Բացի դրանից այդ բացիկները կարող են ծառայել որպես Արցախի հիմնահարցի մասին եվրոպացիներին իրազեկելու միջոց։ (Գաղտնիք չէ, որ վերջերս թուրք ծայրահեղականներն անօրինական ձևերով հակահայկական քարոզչություն էին իրականացրել՝ բնակիչների փոստերի մեջ բրոշյուրներ գցելով):Այդ նպատակի իրագործման համար մենք որոշեցինք դիմել հայ նկարիչների և դիզայներների օգնությանը, որոնց շնորհիվ կպատրաստվեն բացիկներ, որում Արցախյան կոթողները կհամադրվեն սուրբծննդյան տեսարանների հետ, իսկ բացիկի ետնամասում կլինի www.irecognizeartsakh.org կայքի հասցեն, որտեղ էլ եվրոպաբնակ մեր ընկերները կկարողանան ծանոթանալ Արցախյան հիմնահարցին։Կարճ ժամանակահատվածում հայ արվեստագետների կողմից մենք ստացել ենք բազմաթիվ արձագանքներ։ Նրանց շարքում են նաև մեր մանկության ամենասիրելի մուլտֆիլմի՝ «Գտնված Երազ»-ի հեղինակները՝ Դիլաքյան եղբայրները, որոնք խոստացել են պատրաստել ակնկալվող 5 բացիկից երկուսը։ Մյուս երեքի պատրաստումը մենք վստահել ենք երիտասարդ մասնագետ Գևորգ Մարտինիչին։Մեր խնդրանքը․Վստահ ենք, որ յուրաքանչյուր հայ Եվրոպայում ունի հարազատ, բարեկամ, դասընկեր, գործընկեր, հարևան կամ պարզապես հեռավոր ընկեր, և եթե մենք նրանց Սուրբ Ծնունդն ու Ամանորը շնորհավորենք այդ բացիկներով, ապա մասնակիցը կդառնանք միանգամից 3 հայանպաստ ու հայրենանվեր գործերի․• Կաջակցենք Հայաստանի և Արցախի երեխաների համար սուրբծննդյան նվերներ գնելու և նրանց համար միջոցառում կազմակերպելու ծրագրին, • Եվրոպացի բարեկամներին հաղորդակից կդարձնենք հայկական մշակույթին, կծանոթացնենք մեր կոթողներին ու պատմամշակութային վայրերին՝ • Արցախի պատմության եվ հիմնահարցի վերաբերյալ մեր եվրոպացի ընկերներին կտրամադրենք օբյեկտիվ տեղեկատվություն՝ Մենք անչափ շնորհակալ կլինենք, եթե կարողանաք օգնել մեզ բացիկների մեծաքանակ վաճառքի համար գտնելու այլ ուղիներ։Հավատում ենք, որ միասին մենք կկարողանանք ավելին և լավագույնն անել մեր հայրենիքի համար։Մեկ բացիների արժեքը 2,5€ է5 հատը 10€։ Պատվիրել կարող եք գրելով անմիջապես ինձ, կամ մեր կայքի ( https://www.callingvoice.nl/ ) միջոցով

Հարգանքներով՝

Էդգար Վահանյան

«Կանչող Ձայն» հիմնադրամի բարեգործական ծրագրերի համակարգող

https://www.facebook.com/NidOragir/posts/3650637901667587

ԵՎՐՈՊԱՅԻ ՀԱՅ ԳՈՐԾԱՐԱՐՆԵՐԻՆ

Եվրոպայի շատ հայ գործարարներ, կազմակերպություններ, ֆիրմաներ, ովքեր ցանկանում են օգտակար լինել Հայաստանի ու Արցախի հայ մանուկներին` ունեն այդ հնարավորությունը: Ինչպես տեղեկացրել ենք` հայտնի նկարիչների օգնությամբ` Արցախի թեմաներով, ստեղծել ենք ամանորյա բավականին գեղեցիկ բացիկների հավաքածո: 750 կոմպլեկտ արդեն իրացրել ենք ու մնացել է ևս 250-ը` յուրաքանչյուրում 5-ական բացիկ` 10 Եվրո արժեքով: Վաճառքի այս գումարով, մենք Նոր Տարվա ու Սուրբ ծննդյան նվերներով բավական բացառիկ ու անմոռանալի միջոցառումներ ենք կազմակերպելու երեխաների համար: Այսպիսով այն կազմակերպությունները, ովքեր կգնեն այդ հրաշալի բացիկները` ավելի քան 25 կոմպլեկտ, մատուցվող նվերների արկղիկներին դրոշմված կլինեն հենց նրանց ապրանքանիշային լոգոն: Այսպիսով միասին կիրագործենք ու կատարյալ կդարձնենք հայ երեխաների տոնական օրը: Տոնական հանդեսները նաև նկարահանվելու և ցուցադրվելու են, այդ թվում մեզ հովանավորող լրատվամիջոցներով` «Niderlandakan Oragir / Diary of the Netherlands/Նիդերլանդական օրագիր » և « ORER Armenian European Magazine » Եվրոպական ամսագիր:Քիչ բացիկներ են մնացել և ուզում ենք, որ մեր գործարարները իրենց բարեգործությունից բացի օգտվեն իրենց ներկայացնելու այս հնարավորությունից. Միացե ՛ք մեզ

Սա հրաշալի հնարավորություն է մեր բոլորի ՍԵՐՆ ՈՒ ՋԵՐՄՈՒԹՅՈՒՆԸ փոխանցել պատերազմական գործողություններից տուժած մեր երեխաներին:Անհրաժեշտության դեպքում զանգահարել tel. 0644567388 (Edgar Wahanyan) (Արտերկրից`0031 64456 7388)Բացիկներ կարող եք գնել`https://callingvoice.nl/https://www.callingvoice.nl/bestelformulier-artsaxh...Www.Hayprint.nl

https://www.facebook.com/NidOragir/posts/3678980085500035

Հետպատերազմյան անրադարձեր

 Դեսպան Տիգրան Բալայանն անդրադառնում է ստեղծված իրավիճակին

Դեսպան Տիգրան Բալայանն անդրադառնում է ստեղծված իրավիճակում Նիդերլանդներում և Լյուքսեմբուրգում բնակվող հայության անելիքներին

Բոլորս ալ դաւաճանեցինք: Տեր Արմեն քահանա Մելքոնյան

12 նոյեմբերի 2020թ.

Այո: բոլորը տեղեակ էին պատմութեան այս ամենամեծ ու 

աղետալի այս սև էջին ու լռեցին: նոյնիսկ հասարակ գործիչները, 

հոգևորական թէ աշխարհական տեղեակ էին:

ԲԱՔՎՈՒՄ ՇՔԵՐԹ ԷՐ, ԻՍԿ ԵՐԵՎԱՆՈՒՄ...

 10-12-2020/Նիդ.օրագիր/խմբագրի սյունակ

Մեր թշնամին բացահայտ է:  Մարդասպան Էրդողանը  լեռնային Ղարաբաղի  առնչությամբ հայտարարում է , որ  վերականգնվել է պատմական արդարությունը: Պարզապես  հետաքրքիր է, իսկ այդ նույն պատմական արդարությունը  ունակություն ունի՞ վերականգնվելու, երբ նույն խուժանը ցեղասպանություն գործեց ,  արդեն յուրացված այլ ժողովրդի պատմական հայրենիքում:

Զինվորական շքերթի ժամանակ, Բաքվում ամբարտավան Ալիևը Էրդողանի  ու լայն լսարանի ներկայութամբ  ճամարտակեց իր բացարձակ հավանականության մասին` Հայաստանի մայրաքաղաքի, զանգեզուրի ու Սեվանի ադրբեջանական պատկանելության մասին:

Հավատացե՛ք սա արդեն շատ  լուրջ է: Դա  նա  ասում է հզոր ՆԱՏՕ զինատեսակների ցուցադրության ֆոնին:

Նրանից այս  արարքի համար պատասխան պիտի պահանջվի, մանավանդ ախորժակն  ուտելիս է բացվում: Բայց ո՞վ է դա անելու, երբ մեր կառավարությունը ցայտնոտի մեջ է, իսկ ընդիմությունը բան ու գործ թողած  ձկան կարթը կախել է կառավարության կոկորդից:

Հասկացա՛նք, ամեն  բան  իր  ժամանակն ունի: Կա քարերը թափելու ու  հավաքելու  ժամանակը: Հիմա  մի  կտոր հացը պահելու ու  միասին  կիսելու ժամանակն է: Քանի սա էլ չեն խլել մեր ձեռքից...

Hay Azian

Բանաձև Արցախի կարգավիճակի որոշման անհրաժեշտության վերաբերյալ

09-12-2020 Հաագա

Նիդերլանդների խորհրդարանը հաստատում է, որ անհրաժեշտ է անհապաղ որոշել Լեռնային Ղարաբաղի կարգավիճակը

Այսօր Նիդերլանդների խորհրդարանը ՝ «Tweede Kamer»-ը, բանաձև է ընդունել, որում արտահայտվում է Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտության մշտական կարգավորման հրատապությունը։ Սա պետք է ապահովի հայ բնակչության կայուն անվտանգությունը և խաղաղություն հաստատող գործընթացը, որը հանգեցնելու է Լեռնային Ղարաբաղի կարգավիճակի հաստատմամբ` ապահովելով Արցախի անվտանգությունը։ Բանաձևը նաև խնդրում է կառավարությանը ջանքեր գործադրել ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի միջոցով այս կարգավորումն իրականացնելու համար, այս մասին «Նիդերլանդական օրագրին» հայտնում է Հոլանդահայ կազմակերպությունների ֆեդերացիան

Federatie Armeense Organisaties Nederland

Federation of Armenian Organisations in Netherlands

Հոլանդահայ կազմակերպությունների ֆեդերացիա

Nederland zet stap in goede richting: status voor Nagorno Karabach is nodig

Vandaag is in Tweede Kamer een motie aangenomen, waarin een dringende noodzaak wordt uitgesproken van een definitieve regeling voor het conflict in Nagorno Karabach. Deze regeling moet een duurzame veiligheid verzekeren voor de Armeense bevolking en een proces in werking stellen dat leidt tot vrede en tot een status voor Nagorno Karabach die het gebied bescherming biedt. Daarnaast verzoeken de indieners de regering om zich hiervoor in te spannen, via de Minskgroep van de OVSE.

=================

The Netherlands is taking a step in the right direction: status for Nagorno Karabakh is needed

Today Dutch Parliament ‘Tweede Kamer’ has adopted a motion expressing the urgency of a permanent settlement for the Nagorno Karabakh conflict. This should ensure an enduring security for the Armenian population and a process leading to peace and to a status for Nagorno Karabach offering security for the Artsakh. The motion also requests the government to make an effort for this settlement through the OSCE Minsk Group.

=================

MOTIE VAN HET LID VAN DER GRAAF C.S.

Voorgesteld 8 december 2020

De Kamer,

gehoord de beraadslaging,

spreekt uit dat er een dringende noodzaak is voor een definitieve regeling van het conflict in Nagorno-Karabach, waarbij duurzame veiligheid is verzekerd voor de betrokken bevolking en een proces in werking wordt gesteld dat leidt tot vrede en tot een status voor Nagorno-Karabach die het gebied bescherming biedt;

verzoekt de regering, zich hiervoor in te spannen in de Minsk-groep van de OVSE,

en gaat over tot de orde van de dag.

Van der Graaf, Voordewind, Omtzigt, Bisschop

Նիդերլանդներում բնակվող արվեստի փայլուն վարպետներ ունենք

Դեկտեմբերի 8-ը նկարչի միջազգային օրն 

Նկարիչ Ալիկ Ասատրյանը և քանդակագործ Էդուարդ Հարությունյանը համատեղ աշխատելիս

Հայ նկարիչների մի փայլուն խումբ նիդերլանդահայեր են`  Alik Assatrian , Eduard Broon Arutjnian,   Serob Darbinian,   AnnyRose Nahapetian ("Art Is Lifestyle"),  Sona Sahakian և մյուսներ: Այսօր`դեկտեմբերի 8-ը նկարչի միջազգային օրն է: Այն 2007 թվականին սահմանել է «Աշխարհի ժողովուրդների արվեստ» միջազգային ասոսացիան: Թեև Հայ Ժողովրդի համար դժվարին իրավիճակում, այնուհանդերձ մեր ջերմ շնորհավորանքներն ենք փոխանցում նրանց ու  մեր բոլոր նկարիչներին` մասնագիտական տոնի կապակցությամբ: Արվեստը մարդու մեջ է, իսկ նկարիչները բարիության  սերմնացաններն են, ովքեր աշխարհը սիրելու ուժ ու կարողություն են պարգևում: 

Ձեզ ենք ներկայացնում նիդերլանդահայ նկարիչների աշխատանքներից:

Serob Darbinian-ի աշխատանքներից

Էդուարդ Հարությունյանի (Eduard Broon Arutjnian) աշխատանքներից

Alik Assatrian-ի աշխատանքներից

SoNa Sahakian-ի աշխատանքներից

AnnyRose Nahapetian"Art Is Lifestyle" յուղաներկ աշխատանք 70 x 125cm ''Street Flower saler"

ՈՒղիղ 32 տարի առաջ Հայոց Աշխարհը պատուհասեց մեկ այլ արհավիրք` 1988 թվականի ավերիչ երկրաշարժը

Փլատակների ճեղքից դուրս էր եկել փոքրիկ աղջիկը ու կանգնել, զարմանքով նայել էր աշխարհին` փոքրիկ իր հասակով ավետել, որ կյանքը շարունակվում է...

ՈՒղիղ 32 տարի առաջ Հայոց Աշխարհը պատուհասեց մեկ այլ արհավիրք` 1988 թվականի դեկտեմբերի 7-ին՝ տեղական ժամանակով ժամը 11:41-ին տեղի ունեցավ ուժեղ երկրաշարժ,ուժգնությունը կազմեց է 6,8-7,2 մագնիտուդ: Ստորգետնյա հզոր ցնցումների հետևանքով կես րոպեում ավերվեց հանրապետության գրեթե ողջ հյուսիսային հատվածը, որտեղ ապրում էր շուրջ 1 մլն մարդ։ Երկրաշարժի էպիկենտրոնում՝ Սպիտակում, ցնցումների ուժգնությունը հասել է մինչև 9-10 բալ ։ Ստորգետնյա ցնցումներն զգացվել են Երևանում և Թբիլիսիում։ 300-ից ավելի բնակավայրեր զգացին ավերիչ երկրաշարժի ծանրությունը: Ընթերցողին ենք ներկայացնում այդ օրերի վավերագիր պատմություն, որը կարդացվում է մեկ շնչով ու արտացոլում է այդ օրերի ճշմարիտ պատկերը:

ՏԱՍԵՐԵՔԵՐՐՈՐԴԻ ճակատագիրը

(ՏԽՈՒՐ ՕՐԵՐԻ ԽՐՈՆԻԿԱ)

Լենինական, Շիրակացու փողոց: Այն թաղամասերից մեկն է,որտեղ վերջին տարիների ընթացքում կառուցվել են բազմահարկ շատ շենքեր: Մարդիկ այդ ընթացքում բնակարանամուտ են տոնել և ուրախացել…

Այսօր այդ փողոցի բոլոր բարձրահարկերն ավերակույտերի են վերածվել: Երբեմնի անցուդարձով աշխույժ այս փողոցը դարձել է անճանաչելի: Աչքերիդ դժվար է հավատալ:Ձգվող շենքերի տակ խանութներ են եղել,կենցաղային ծառայության օբեկտներ…ՈՒ՞ր են չքացել:

Մի կերպ երևացող խանութի տապալված ցուցանակից ճանաչում եմ,որ սա փողոցի 13-րդ շենքն է եղել:Շենք, որտեղ ինձ սրտամոտ,հարազատ մարդիկ են ապրել: Մարդիկ, որոնք ժամանակ առաջ կիսել են ինձ հետ իրենց խոհերն ու տրամադրությունները, մի կտոր հացը:

…Փղձուկը խեղդում է կոկորդս, աչքերս արցունքներ են հայտնվում, սարսռում եմ, երբ պատկերացնում եմ, թե ինչպես փլատակներն ուղղակի լափել են մարդկանց: Ո’չ, դա հավատալու չէ…

Մի կախարդանքով հանկարծ ամեն բան պատկերացնում ես իր տեղում: Մշուշոտ աչքերիդ մեջ շենքը հառնում է վեր, ստանում իր նախկին տեսքը:Սպասում ես , ահա մուտքից դուրս կգան քեզ ծանոթ մարդիկ: Ցավո’ք սա տեսիլք էր միայն…Շուրջդ գորշություն է, իսկ աչքերդ անընդհատ ավերակների են հառնում; Սա է իրականությունը և այն էլ այդքան դաժան:Կենդանի մարդկանց գտնելու հույսեր այնուհանդերձ պահպանում ես: Մարդ չի կարող անհույս ապրել, քանզի կարող է խելագարվել:Դա այդպես, է նոր հույսը ծնվում է ճիշտ այն պահին,երբ հինն է մեռնում: Ամենևին էլ ուշ չէ, կենդանի մարդիկ կգտնվեն:Պետք է ամուր կանգնել երերված այս հողին, արիանալ, սրբել արցունքները և ինչ որ բան անել:Վայրկյանները թանկ են, այն հիմա կյանք արժե, հապաղելն անօգուտ է: Միանում եմ մի խումբ երիտասարդների, փորձում ենք շրջել բետոնի մի սալ:Չի ստացվում: Նորից ենք փորձում, ուժ տալիս, չի հաջողվում: Ստիպված փլատակների գլխից ցած ենք նետում բետոնի ավելի փոքրիկ կտորները, որը ծովի մեջ գդալով ջուր վերցնելու է հավասար: Մենք` մարդիկս, որ գիտեինք մեր հզորության մասին և հավատում էինք դրան, մնացել էինք դեմ հանդիման արհավիրքի հետևանքներին: Կանգնած էինք հսկայական բետոնակույտերի առջև, մերկ ձեռքերով…: Անզորության ինչպիսի՜ զգացում: Դեռևս ուշանում էր նույն մարդու ձեռքերով ստեղծված հզոր տեխնիկան:

Սակայն համառությունն ու արիությունը, սրտերում անթեղված հույսը, ոչ մի րոպե չէին լքում մարդկանց: Լուռ, գլխիկոր աշխատող մարդիկ, երբեմն դադար էին առնում: Հենց մի այդպիսի պահի փլատակների մի անցքից ձայներ են լսվում: ՈՒրեմն,իրոք, ամեն բան կորած չէ: Ողջեր կան: Այս անգամ մարդկանց աչքերում ուրախության արցունքներ են երևում: Գոտեպնդված մարդիկ արագ ձեռքերի շարժումով մաքրում են անցքը փակած հողը ու…Ա՜յ քեզ հրաշք, բացված անցքից դուրս է ելնում նապաստակ: Շլդիկը վախվորած նայում է չորսբոլորը:

«Յոթերորդ հարկի հարևանինն է»,-ասում է մեկը, գրկում ու սրտանց համբուրում հնազանդ, փախչելու փորձ չանող, փրկված կենդանուն: ՈՒրեմն, այնուամենայնիվ, հույսերը չեն մարում, հսկա կույտերի խավար թագավորությունում գոյություն ունի կյանք…

Հաջորդ օրը շենքի փլատակների մոտ հանգրվանեց առաջին ամբարձիչ կռունկը: Դա այստեղ բերեցին երկրաշարժից զոհ գնացած մարդկանց մերձավորները: Ավտոկռունկը դժվարությամբ էր աշխատում: Հազվադեպ էր հաջողվում մի տեղից մյուսը տեղափոխել բետոնի ծանր սալերը: Համարյա բոլոր դեպքերում մետաղե ամրանները կռունկի բռնիչին հպվելիս անմիջապես մերկանում էին, վրայի բետոնը` ասես հող, փշուր-փշուր էր լինում: Աղետի պահին ցեմենտի ամրության ինչպիսի՜ կարիք են ունեցել այս ամրանները` շենքը կանգուն պահելու համար:

Փրկիչ աշխատանքներ կատարելու համար մեկ շենքի համար, մեկ ամբարձիչն իհարկե բավարար չէր, թեև ավտոկռունկն աշխատում էր շուրջօրյա` առանց դադարի: Հսկա փլատակների կույտը դժվարությամբ էր նահանջում: Փլատակված շատ շենքերի մոտ էլ ընդհանրապես որևէ տեխնիկա չկար: Ի՞նչ անեին այս շենքերի մոտ խմբված մարդիկ,երբ ճար չունեին…

Դեկտեմբերի 10-ի առավոտյան ավերակների մոտ երևացին ֆրանսիական առաջին փրկիչ ջոկատները: Ժամանեց նաև տեխնիկա: Արդեն, որպես կանոն, փլատակ եղած յուրաքանչյուր շենքի մոտ կանգնած էր մեկական ավտոկռունկ : Մինչդեռ օպերատիվ, արդյունավետ աշխատանքի համար բավական կլիներ 4-6 ավտոկռունկը, 2-3 բուլդուզերը, փրկարարներն իրենց տեխնիկայով: Ընդ որում, եթե այս օգնությունը հասներ աղետի առաջին ժամերին և ոչ թե ուշացումով:

Ֆրանսիացիների մի խումբը աշխատանքի անցան հենց 13-րդ շենքի փլատակներում: Մարդիկ մեծ հույսեր էն կապում նրանց հետ: Եվ չսխալվեցին: Իրենց փոքրիկ, բայց ամենակարող գործիքներով, վարժեցված շների օգնությամբ` նրանք գտան առաջին կենդանի մարդուն: Մեծ ջանք պահանջվեց ռուս այդ կնոջը ազատելու քարե գերությունից: Տեղում անդամահատվեց նրա պանելի տակ սեղմված ձեռքը: Փոխարենը Նինային (այդպես էր նրա անունը) վերադարձվեց ամենաթանկագինը` կյանքը:

Ֆրանսիական փրկարար ջոկատի անդամներից մեկը ցույց տվեց ձեռքի երկու մատները, հասկացրեց, որ այդքան օր կարող էին ավելի շուտ օգնության հասնել, եթե Մոսկվայում այդքան չձգձգեին իրենց ժամանումը: Նրանք, անխտիր բոլորը աշխատում էին անձնազոհ, համերաշխ ու համախմբված: Ժամանակ էին գտնում անգամ մարդկանց սրտապնդելու, սփոփելու:Հավաստիացնում էին, որ ոչ մեկին չեն թողնի պանելների հետևում: Մարդիկ, որ հաշտվել էին կորստյան ցավին, այժմ մտածում էին գոնե մերձավորին գտնելու մասին: Առաջին հերթին մարդկանց դա էր հարկավոր: Որքան կյանքեր կփրկվեր, եթե փրկարար խմբերը տուժված վայրերում լինեին արհավիրքին հաջորդած առաջին ժամերին: Բնականաբար խուճապն ու անկազմակերպվածությունն էլ իր կնիքը թողեց: Իրադրության շատ վճռորոշ պահերին տեղացիները չէին կարողանում համագործակցել այլազգի մասնագետների հետ, որովհետև չկար…թարգմանիչ: Ամեն անգամ` ձեռքով դիմախաղով խոսելու, հասկանալու համար, կորչում էր թանկարժեք ժամանակը: Տուժածներին օգնելու գործը բարձր մակարդակով կազմակերպելու պրոֆեսիոնալ մղումով ֆրանսիացի փրկարարներն իրենց հետ Հայաստան էին բերել անգամ ջուր: Նրանց մտքով չէր անցել, որ մեր մեծ երկրում թարգմանիչներ այդ դժվարին պահին չեն գտնվի: Մարդիկ, որ պատրաստ էին հրաշքներ գործելու բառիս բուն իմաստով, բախվել էին անտարբերության ու անկազմակերպվածության գորշ պատնեշին: Մի օրինակ ևս, զինվորագրված մի քանի կամավոր տղաներ , որոնք ունեին տեխնիկա վարելու հմտություն, մնացել էին անգործ, քանի որ զինվորական հավաքակայանում տեխնիկայի զգալի մասը մարտական պատրաստ վիճակում չէին, այսինքն գտնվել էին անսարք վիճակում: Սարքին վիճակում գտնվող մի մեքենա էլ հռնդոցով մի քանի պտույտ գործելուց հետո լռեց: Սա էլ փչացավ: Դժվարին այդ օրերին նյութական և բարոյական մեծ օգնություն, օժանդակություն էին ցուցաբերում հարևան վրաց ժողովրդի զավակները: Վրացի կամավորների մի մեծ խումբ զգուշությամբ հողից մաքրում էին սալիկները, հնարավորություն տալով հետախույզ շներին հոտոտելու բացված անցքերը:

Գիշերները խառնվում էին ցերեկներին, ցերեկները` գիշերներին: Օրերը չէին բաժանվում: Աշխատանքն անընդմեջ էր, համառ: Օրն անցնում էր ինչպես րոպե: Գիշերները փլատակների շրջապատում վառվող բազմաթիվ խարույկները շողեր էին տալիս անլույս քաղաքին: Մշտապես ժպիտ ունեցող քաղաքը տխուր ու անտրամադիր էր: Գիշերային խավարում լուսավորված փլատակների կույտերը վերքեր էին կնճռոտ ու մռայլ քաղաքի դեմքին: Յուրաքանչյուր խարույկ իր շուրջն էր համախմբել բախտակից ու սգացող մարդկանց խմբերին: Գյումրին որբացել էր, Գյումրին ողբում էր: Սովորական էր դարձել մարդկանց այսպիսի հարցուփորձը. «Ձեզանից քանիսը՞ չկան» , «Գոնե մեկին էլ չգտա՞ք»: Անցնող օրվա հետ նվազում էր հարազատներին կենդանի գտնելու հույսի հատիկները: Խարույկներում օրնիբուն բոցկլտացող կրակը, ասես ընդհատված կյանքի շարունակությունն էր, զոհվածների մշտաբորբոք բագին-ատրուշանը:

Ճնշող մղձավանջային ևս մի գիշեր այլևս ետևում էր, դեկտեմբերի 11-ի առավոտյան 13-րդ շենքի փլատակներում ձեռքս ընկավ «Մահից դեպի կյանք» խորհրդանշական վերնագրով մի փոշեթաթավ գիրք: Մտածում էի, որ երանի այն ուղղակի իմաստով համապատասխաներ իրականությանը: Մահը հաղթահարողները շատ լինեին: Ավաղ: Այդ օրվա ընթացքում փլատակներից առանձնացվեցին միայն դիակներ : Կրկին գիշեր: Խարույկի լույսի տակ թերթեցի գտածս գիրքը, և զարմանք, հենց կազմին` աչքիս զարնեց բարեկամիս հոր` Անդրանիկ պապի ստորագրությունը: Նա միշտ էր ստորագրում իր գրքերին, գրքի նկատմամբ` հայ մարդու սիրով, պահում ու փայփայում էր հայատառ գրքերը: Չարքաշ ու ծանր կյանքով է ապրել Անդրանիկը:Դարասկզբին թուրք բարբարոսները սպանել են նրա ծնողներին:Որբ է մեծացել: Ակամա ականատեսն է եղել 1915 թվականի անլուր տառապանքների ու ջարդերի: Սովետական իշխանության տարիներին մասնակցել է հայրենի Լենինականի ծաղկմանն ու բարգավաճմանը:Ղազանչիից իր ձեռքով խմելու ջուր է հասցրել Լենինական: Շենացրել է իր օջախը: Գիրքը հենց վերաբերվում էր դարասկզբի բարբարոսությունների նկարագրմանը: Ճակատագրի դաժան խաղով ավերվեց հայրենի Լենինականը, Անդրանիկ պապի օջախը:

Հաջորդ օրը` դեկտեմբերի 12-ի վաղ լուսաբացին, նրա ծուխը շարունակող որդիներից մեկը` Արտաշեսը, որը ողջ էր մնացել հանգամանքների բերումով, հավերժ քնած գտավ իր միակ տղային ու աղջկան` պապի Անդրանիկ և Արմինե թոռներին, Մարո հարսին, Ամալյա մայրիկին:

Գիրքն իմ հոգին կրկին ալեկոծեց, տխուր մտորումներ արթնացրեց` դարավերջի ու դարասկզբի ճակատագիրը տարբեր կերպ նույնացել էր:

Բարեբախտաբար, տխրահռչակ 13-րդից գտնվեց մի ընտանիք, որի բոլոր անդամները հրաշքով փրկվել էին արհավիրքից: Ամուսինները մի դիպվածով կենդանի էին մնացել աշխատատեղերում: Նրանց տղան եղել է դպրոցում, որին աղետը խնայել էր: Փոքրիկ աղջնակը գտնվել էր փլվող շենքում: Հետո փլատակների մի ճեղքից դուրս էր եկել չորեքթաթ,կանգնել, և զարմանքով նայել աշխարհին` փոքրիկ իր հասակով ավետել, որ կյանքը կա և այն չպետք է ընդհատվի:

ՎԱՀԱՆ ԱՄԱՏՈՒՆԻ

Լենինական

9-13 դեկտեմբերի, 1988թ.

Ներքին միասնականությունն ու անքակտելիությունն առավել քան արդիական ու հրատապ է դառնում

 Armeense Stichting Ani

Կոչ եվրոպական հայակառույց բոլոր մարմիններին

Հարգելի հայրենակիցներ, բոլորիս համար այս տագնապալից օրերին, երբ թուրք-ադրբեջանական ռազմական լայնամասշտաբ գործողությունների արդյունքում կորցրեցինք Արցախի տարածքների կեսից ավելին, երբ Եռաբլուրում տակավին թարմ են մեր քաջորդիների արյան հետքերը և երբ դեռ գերության մեջ են գտնվում մեր հարյուրավոր զինվոր-տղաներ, ներքին միասնականությունն ու անքակտելիությունն առավել քան արդիական ու հրատապ է դառնում:

Պանթուրքիզմի գաղափարախոսության հիմնաքարերից մեկն է հանդիսանում «Սպիտակ եղեռն» իրականացնելու երկարաժամկետ ծրագիրը, որը մենք էլ ավելի ենք մոտեցնում ներքին խռովությունների և պառակտումների արդյունքում:

Անհերքելի է, որ հիասթափությունների և խաբված լինելու ալիքն այնքան մեծ է, որ ենթակա է ամեն վայրկան լայնամասշտաբ պոռթկալու,որի արդյունքում այսպես ,թե այնպես անասելի ուժգնության ցնցումներ կլինեն Մայր հայրենիքում իրենց անդառնալի հետևանքներով։

Հիմա հիրավի ժամանակը չէ մեղավորներ և չարագործներ փնտրելու, երբ բոլորիս համար էլ պարզ է ու հասկանալի, որ այս պատերազմում ցավոք պարտվել ենք բոլորս, բայց պարտությունից առավել դառն ու անբուժելի են այն մարդկային ու հոգևոր կորուստները, որ կրել ենք ազգովի։ Կգա ժամանակ , երբ միանշանակ նախորդները, թե ներկաները պատասխան են տալու այն ամեն մի ճակատագրական սխալի ու ներքին դավաճանության համար, որ մեր ամբողջ ազգին, աշխարհասփուռ հայությանը հասցրեց այս օրհասական վիճակին։

Բայց ևս մեկ անգամ ուզում ենք նշել, որ առանց այն էլ թաց և արյունոտ վերքերին, որոնք տակավին թարմ են և դեռ չեն սպիացել (ցավոք երբևէ չեն էլ սպիանա), նոր վերքեր ու նոր ցավ ավելացնելն ուղղակի անթույլատրելի է: Իսկ ներկա օրերին Հայաստանում տիրող ներքաղաքական վիճակը կարող է առանց այն էլ անդունդի եզրին կանգնած մեր երկիրը շատ արագ այնտեղ նետել՝ ի ուրախություն թուրք-ադրբեջանական ոխերիմ պետությունների:

Այդ իսկ պատճառով Նիդերլանդների Մաստրիխտ քաղաքի «Անի» հայ համայնքը և «Սուրբ Կարապետ» եկեղեցին կոչ է անում արտերկրի, մասնավորապես Եվրոպայի  բոլոր հայկական կառույցներին, համայքներին,հասարակական կազմակերպություններին, եկեղեցական վարչություններին զերծ մնալ քաղաքական որևէ ընդվզումներին ներգրավվելուց, այլ հանդես գալ միասնական կոչերով և պաշտոնական գրավոր կամ բանավոր հայտարարություններով առ այն, որ Սփյուռքը չի սատարում ներկա պահին Հայաստանում 18 քաղաքական ուժերի կողմից տեղի ունեցող ընդվզումներին և քաղաքական անհնազանդություններին, քանի որ առանց այն էլ օրհասական այս պահին ներքին քաղաքական լարված վիճակն ու մեր ազգի մեջ պառակտումը կարող է հանգեցնել մի քաոսի, որն էլ կարող է պատճառ դառնալ մեր երկիրը դեպի անդունդ գահավիժման։ Ուստի խնդրում ենք եվրոպական հայակառույց բոլոր մարմիններին միանալ մեր կոչին:

Հարգանքներով՝ Մաստրիխտի «Անի» հայ համայնքի վարչություն

Ատենապետ՝ Լևոն Սարկիս

Անօդաչու թռչող սարքերի uшրսшփը

 ՀԵՏԱՔՐՔԻՐ

 Անօդաչու թռչող սարքերի uшրսшփը . (տեսանյութ)

«Raytheon» գերժամանակակից լազերային համակարգերը  մատչելի այլընտրանք են ավանդական պաշտպանությանը ՝ թշնшմnւ անօդաչու թռչող սարքերը nչնչшցնելnւ համար և ամենակարևորը մարդկային գործոնի բացառումը թշնшմnւ թիրшխ դառնալուց:

ԱՄՆ Պաշտպանության նախարարությունը այսօր մեծ առավելություն է տալիս «լազերների» ներnւժին և զարգացնում է իր զինшնnցը հենց այս զինшտեuшկներnվ:

«Raytheon» լազերային համակարգերը սնուցվում են 220 վոլտից մեկ լիցքավորմամբ, ինչպես օրինակ կենցաղային լվացքի մեքենան, որը միացնում եք տանը: Համակարգը ապահովում է չորս ժամ հետшխnւզnւթյnւն և հuկnղnւթյnւն ինչպես նաև 30 լազերային կրшկnց: Համակարգին կարելի նաև միացնել գեներատոր և գրեթե անսահման քանակությամբ ապահովել լազերային կրшկnց և հuկnղnւթյnւն:

«Raytheon» համակարգերում տեղադրված է գերժամանակակից էներգիայի լազերային էլեկտրոօպտիկա , ինֆրակարմիր սենսոր, որը անթերի հայտնաբերում է անօդաչու թռչող սարքերին , եղանակային տարբեր պայմաններում:

«Raytheon» համակարգերը գնահատվում են մոտ 24 միլիոն դոլար: Տեղեկացնում է «Նաուկ Տեխնիկա» մասնագիտցված կայքը:

Լրացավ ավերիչ երկրաշարժի 32 տարին

 Փլատակների  ճեղքից դուրս էր եկել  փոքրիկ աղջիկը ու կանգնել, զարմանքով նայել էր աշխարհին` փոքրիկ իր հասակով ավետել, որ կյանքը շարունակվում է... 

ՈՒղիղ 32 տարի առաջ Հայոց Աշխարհը պատուհասեց մեկ այլ արհավիրք` 1988 թվականի դեկտեմբերի 7-ին՝ տեղական ժամանակով ժամը 11:41-ին տեղի ունեցավ ուժեղ երկրաշարժ,ուժգնությունը կազմեց է 6,8-7,2 մագնիտուդ: Ստորգետնյա հզոր ցնցումների հետևանքով կես րոպեում ավերվեց  հանրապետության գրեթե ողջ հյուսիսային հատվածը, որտեղ ապրում էր շուրջ 1 մլն մարդ։ Երկրաշարժի էպիկենտրոնում՝ Սպիտակում, ցնցումների ուժգնությունը հասել է մինչև 9-10 բալ ։ Ստորգետնյա ցնցումներն զգացվել են Երևանում և Թբիլիսիում։ 300-ից ավելի բնակավայրեր զգացին ավերիչ երկրաշարժի ծանրությունը: Ընթերցողին ենք ներկայացնում այդ օրերի վավերագիր  պատմություն, որը կարդացվում է մեկ շնչով ու արտացոլում է այդ օրերի ճշմարիտ պատկերը:

ՏԱՍԵՐԵՔԵՐՐՈՐԴԻ ճակատագիրը

(ՏԽՈՒՐ ՕՐԵՐԻ ԽՐՈՆԻԿԱ)

Լենինական, Շիրակացու փողոց: Այն թաղամասերից մեկն է,որտեղ վերջին տարիների ընթացքում կառուցվել են բազմահարկ շատ շենքեր: Մարդիկ այդ ընթացքում բնակարանամուտ են տոնել և ուրախացել…

Այսօր այդ փողոցի բոլոր բարձրահարկերն ավերակույտերի են վերածվել: Երբեմնի անցուդարձով աշխույժ այս փողոցը դարձել է անճանաչելի: Աչքերիդ դժվար է հավատալ:Ձգվող շենքերի տակ խանութներ են եղել,կենցաղային ծառայության օբեկտներ…ՈՒ՞ր են չքացել:

Մի կերպ երևացող խանութի տապալված ցուցանակից ճանաչում եմ,որ սա փողոցի 13-րդ շենքն է եղել:Շենք, որտեղ ինձ սրտամոտ,հարազատ մարդիկ են ապրել: Մարդիկ, որոնք ժամանակ առաջ կիսել են ինձ հետ իրենց խոհերն ու տրամադրությունները, մի կտոր հացը:

…Փղձուկը խեղդում է կոկորդս, աչքերս արցունքներ են հայտնվում, սարսռում եմ, երբ պատկերացնում եմ, թե ինչպես փլատակներն ուղղակի լափել են մարդկանց: Ո’չ, դա հավատալու չէ…

Մի կախարդանքով հանկարծ ամեն բան պատկերացնում ես իր տեղում: Մշուշոտ աչքերիդ մեջ շենքը հառնում է վեր, ստանում իր նախկին տեսքը:Սպասում ես , ահա մուտքից դուրս կգան քեզ ծանոթ մարդիկ: Ցավո’ք սա տեսիլք էր միայն…Շուրջդ գորշություն է, իսկ աչքերդ անընդհատ ավերակների են հառնում; Սա է իրականությունը և այն էլ այդքան դաժան:Կենդանի մարդկանց գտնելու հույսեր այնուհանդերձ պահպանում ես: Մարդ չի կարող անհույս ապրել, քանզի կարող է խելագարվել:Դա այդպես, է նոր հույսը ծնվում է ճիշտ այն պահին,երբ հինն է մեռնում: Ամենևին էլ ուշ չէ, կենդանի մարդիկ կգտնվեն:Պետք է ամուր կանգնել երերված այս հողին, արիանալ, սրբել արցունքները և ինչ որ բան անել:Վայրկյանները թանկ են, այն հիմա կյանք արժե, հապաղելն անօգուտ է: Միանում եմ մի խումբ երիտասարդների, փորձում ենք շրջել բետոնի մի սալ:Չի ստացվում: Նորից ենք փորձում, ուժ տալիս, չի հաջողվում: Ստիպված փլատակների գլխից ցած ենք նետում բետոնի ավելի փոքրիկ կտորները, որը ծովի մեջ գդալով ջուր վերցնելու է հավասար: Մենք` մարդիկս, որ գիտեինք մեր հզորության մասին և հավատում էինք դրան, մնացել էինք դեմ հանդիման արհավիրքի հետևանքներին: Կանգնած էինք հսկայական բետոնակույտերի առջև, մերկ ձեռքերով…: Անզորության ինչպիսի՜ զգացում: Դեռևս ուշանում էր նույն մարդու ձեռքերով ստեղծված հզոր տեխնիկան:

Սակայն համառությունն ու արիությունը, սրտերում անթեղված հույսը, ոչ մի րոպե չէին լքում մարդկանց: Լուռ, գլխիկոր աշխատող մարդիկ, երբեմն դադար էին առնում: Հենց մի այդպիսի պահի փլատակների մի անցքից ձայներ են լսվում: ՈՒրեմն,իրոք, ամեն բան կորած չէ: Ողջեր կան: Այս անգամ մարդկանց աչքերում ուրախության արցունքներ են երևում: Գոտեպնդված մարդիկ արագ ձեռքերի շարժումով մաքրում են անցքը փակած հողը ու…Ա՜յ քեզ հրաշք, բացված անցքից դուրս է ելնում նապաստակ: Շլդիկը վախվորած նայում է չորսբոլորը:

«Յոթերորդ հարկի հարևանինն է»,-ասում է մեկը, գրկում ու սրտանց համբուրում հնազանդ, փախչելու փորձ չանող, փրկված կենդանուն: ՈՒրեմն, այնուամենայնիվ, հույսերը չեն մարում, հսկա կույտերի խավար թագավորությունում գոյություն ունի կյանք…

Հաջորդ օրը շենքի փլատակների մոտ հանգրվանեց առաջին ամբարձիչ կռունկը: Դա այստեղ բերեցին երկրաշարժից զոհ գնացած մարդկանց մերձավորները: Ավտոկռունկը դժվարությամբ էր աշխատում: Հազվադեպ էր հաջողվում մի տեղից մյուսը տեղափոխել բետոնի ծանր սալերը: Համարյա բոլոր դեպքերում մետաղե ամրանները կռունկի բռնիչին հպվելիս անմիջապես մերկանում էին, վրայի բետոնը` ասես հող, փշուր-փշուր էր լինում: Աղետի պահին ցեմենտի ամրության ինչպիսի՜ կարիք են ունեցել այս ամրանները` շենքը կանգուն պահելու համար:

Փրկիչ աշխատանքներ կատարելու համար մեկ շենքի համար, մեկ ամբարձիչն իհարկե բավարար չէր, թեև ավտոկռունկն աշխատում էր շուրջօրյա` առանց դադարի: Հսկա փլատակների կույտը դժվարությամբ էր նահանջում: Փլատակված շատ շենքերի մոտ էլ ընդհանրապես որևէ տեխնիկա չկար: Ի՞նչ անեին այս շենքերի մոտ խմբված մարդիկ,երբ ճար չունեին…

Դեկտեմբերի 10-ի առավոտյան ավերակների մոտ երևացին ֆրանսիական առաջին փրկիչ ջոկատները: Ժամանեց նաև տեխնիկա: Արդեն, որպես կանոն, փլատակ եղած յուրաքանչյուր շենքի մոտ կանգնած էր մեկական ավտոկռունկ : Մինչդեռ օպերատիվ, արդյունավետ աշխատանքի համար բավական կլիներ 4-6 ավտոկռունկը, 2-3 բուլդուզերը, փրկարարներն իրենց տեխնիկայով: Ընդ որում, եթե այս օգնությունը հասներ աղետի առաջին ժամերին և ոչ թե ուշացումով:

Ֆրանսիացիների մի խումբը աշխատանքի անցան հենց 13-րդ շենքի փլատակներում: Մարդիկ մեծ հույսեր էն կապում նրանց հետ: Եվ չսխալվեցին: Իրենց փոքրիկ, բայց ամենակարող գործիքներով, վարժեցված շների օգնությամբ` նրանք գտան առաջին կենդանի մարդուն: Մեծ ջանք պահանջվեց ռուս այդ կնոջը ազատելու քարե գերությունից: Տեղում անդամահատվեց նրա պանելի տակ սեղմված ձեռքը: Փոխարենը Նինային (այդպես էր նրա անունը) վերադարձվեց ամենաթանկագինը` կյանքը:

Ֆրանսիական փրկարար ջոկատի անդամներից մեկը ցույց տվեց ձեռքի երկու մատները, հասկացրեց, որ այդքան օր կարող էին ավելի շուտ օգնության հասնել, եթե Մոսկվայում այդքան չձգձգեին իրենց ժամանումը: Նրանք, անխտիր բոլորը աշխատում էին անձնազոհ, համերաշխ ու համախմբված: Ժամանակ էին գտնում անգամ մարդկանց սրտապնդելու, սփոփելու:Հավաստիացնում էին, որ ոչ մեկին չեն թողնի պանելների հետևում: Մարդիկ, որ հաշտվել էին կորստյան ցավին, այժմ մտածում էին գոնե մերձավորին գտնելու մասին: Առաջին հերթին մարդկանց դա էր հարկավոր: Որքան կյանքեր կփրկվեր, եթե փրկարար խմբերը տուժված վայրերում լինեին արհավիրքին հաջորդած առաջին ժամերին: Բնականաբար խուճապն ու անկազմակերպվածությունն էլ իր կնիքը թողեց: Իրադրության շատ վճռորոշ պահերին տեղացիները չէին կարողանում համագործակցել այլազգի մասնագետների հետ, որովհետև չկար…թարգմանիչ: Ամեն անգամ` ձեռքով դիմախաղով խոսելու, հասկանալու համար, կորչում էր թանկարժեք ժամանակը: Տուժածներին օգնելու գործը բարձր մակարդակով կազմակերպելու պրոֆեսիոնալ մղումով ֆրանսիացի փրկարարներն իրենց հետ Հայաստան էին բերել անգամ ջուր: Նրանց մտքով չէր անցել, որ մեր մեծ երկրում թարգմանիչներ այդ դժվարին պահին չեն գտնվի: Մարդիկ, որ պատրաստ էին հրաշքներ գործելու բառիս բուն իմաստով, բախվել էին անտարբերության ու անկազմակերպվածության գորշ պատնեշին: Մի օրինակ ևս, զինվորագրված մի քանի կամավոր տղաներ , որոնք ունեին տեխնիկա վարելու հմտություն, մնացել էին անգործ, քանի որ զինվորական հավաքակայանում տեխնիկայի զգալի մասը մարտական պատրաստ վիճակում չէին, այսինքն գտնվել էին անսարք վիճակում: Սարքին վիճակում գտնվող մի մեքենա էլ հռնդոցով մի քանի պտույտ գործելուց հետո լռեց: Սա էլ փչացավ: Դժվարին այդ օրերին նյութական և բարոյական մեծ օգնություն, օժանդակություն էին ցուցաբերում հարևան վրաց ժողովրդի զավակները: Վրացի կամավորների մի մեծ խումբ զգուշությամբ հողից մաքրում էին սալիկները, հնարավորություն տալով հետախույզ շներին հոտոտելու բացված անցքերը:

Գիշերները խառնվում էին ցերեկներին, ցերեկները` գիշերներին: Օրերը չէին բաժանվում: Աշխատանքն անընդմեջ էր, համառ: Օրն անցնում էր ինչպես րոպե: Գիշերները փլատակների շրջապատում վառվող բազմաթիվ խարույկները շողեր էին տալիս անլույս քաղաքին: Մշտապես ժպիտ ունեցող քաղաքը տխուր ու անտրամադիր էր: Գիշերային խավարում լուսավորված փլատակների կույտերը վերքեր էին կնճռոտ ու մռայլ քաղաքի դեմքին: Յուրաքանչյուր խարույկ իր շուրջն էր համախմբել բախտակից ու սգացող մարդկանց խմբերին: Գյումրին որբացել էր, Գյումրին ողբում էր: Սովորական էր դարձել մարդկանց այսպիսի հարցուփորձը. «Ձեզանից քանիսը՞ չկան» , «Գոնե մեկին էլ չգտա՞ք»: Անցնող օրվա հետ նվազում էր հարազատներին կենդանի գտնելու հույսի հատիկները: Խարույկներում օրնիբուն բոցկլտացող կրակը, ասես ընդհատված կյանքի շարունակությունն էր, զոհվածների մշտաբորբոք բագին-ատրուշանը:

Ճնշող մղձավանջային ևս մի գիշեր այլևս ետևում էր, դեկտեմբերի 11-ի առավոտյան 13-րդ շենքի փլատակներում ձեռքս ընկավ «Մահից դեպի կյանք» խորհրդանշական վերնագրով մի փոշեթաթավ գիրք: Մտածում էի, որ երանի այն ուղղակի իմաստով համապատասխաներ իրականությանը: Մահը հաղթահարողները շատ լինեին:  Ավաղ:  Այդ օրվա ընթացքում փլատակներից առանձնացվեցին միայն դիակներ : Կրկին գիշեր:  Խարույկի լույսի տակ թերթեցի գտածս գիրքը, և զարմանք, հենց կազմին` աչքիս զարնեց բարեկամիս հոր` Անդրանիկ պապի ստորագրությունը: Նա միշտ էր ստորագրում իր գրքերին, գրքի նկատմամբ` հայ մարդու սիրով, պահում ու փայփայում էր հայատառ գրքերը: Չարքաշ ու ծանր կյանքով է ապրել Անդրանիկը:Դարասկզբին թուրք բարբարոսները սպանել են նրա ծնողներին:Որբ է մեծացել: Ակամա ականատեսն է եղել 1915 թվականի անլուր տառապանքների ու ջարդերի: Սովետական իշխանության տարիներին մասնակցել է հայրենի Լենինականի ծաղկմանն ու բարգավաճմանը:Ղազանչիից իր ձեռքով խմելու ջուր է հասցրել Լենինական: Շենացրել է իր օջախը: Գիրքը հենց վերաբերվում էր դարասկզբի բարբարոսությունների նկարագրմանը: Ճակատագրի դաժան խաղով ավերվեց հայրենի Լենինականը, Անդրանիկ պապի օջախը:

Հաջորդ օրը` դեկտեմբերի 12-ի վաղ լուսաբացին, նրա ծուխը շարունակող որդիներից մեկը` Արտաշեսը, որը ողջ էր մնացել հանգամանքների բերումով, հավերժ քնած գտավ իր միակ տղային ու աղջկան` պապի Անդրանիկ և Արմինե թոռներին, Մարո հարսին, Ամալյա մայրիկին:

Գիրքն իմ հոգին կրկին ալեկոծեց, տխուր մտորումներ արթնացրեց` դարավերջի ու դարասկզբի ճակատագիրը տարբեր կերպ նույնացել էր:

Բարեբախտաբար, տխրահռչակ 13-րդից գտնվեց մի ընտանիք, որի բոլոր անդամները հրաշքով փրկվել էին արհավիրքից: Ամուսինները մի դիպվածով կենդանի էին մնացել աշխատատեղերում: Նրանց տղան եղել է դպրոցում, որին աղետը խնայել էր: Փոքրիկ աղջնակը գտնվել էր փլվող շենքում: Հետո փլատակների մի ճեղքից դուրս էր եկել չորեքթաթ,կանգնել, և զարմանքով նայել աշխարհին` փոքրիկ իր հասակով ավետել, որ կյանքը կա և այն չպետք է ընդհատվի:

ՎԱՀԱՆ ԱՄԱՏՈՒՆԻ

Լենինական

9-13 դեկտեմբերի, 1988թ

Հայաստանի «ԻՆՏԵՐԿԱՊ» բարեգործական կենտրոնի հայտարարությունը

 

Հայաստանի «ԻՆՏԵՐԿԱՊ»  բարեգործական կենտրոնի  հայտարարությունը

Լրացավ կազմակերպության գործունեության 30 տարին:

 Հիշեցնենք, որ դեռ 90-ականներից կենտրոնը բազմաթիվ նախաձեռնություններ է իրականացրել Եվրոպայի սփյուռքի հետ, մասնավորապես նրանց ջանքերով Հայաստանից Նիդերլանդներ է տեղափոխվել  Հայոց Ցեղասպանության հիշատակի առաջին հուշաքար-խաչքարը, որի 20-ամյակը լրացավ այս տարի:

Ստորև հայտարարության տեքստը.

 «Ձեր ձայնը կօգնի փրկել արցախահայությանը…» Ռուսաստանում, Վրաստանում, Գերմանիայում, Ֆրանսիայում, Իտալիայում, Բելգիայում, Հոլանդիայում, Կիպրոսում, ԱՄՆ-ում, Կանադայում, Արգենտինայում, Բուլղարիայում, Հունաստանում, Լիբանանում, Շվեդիայում, Հունգարիայում, Ռումինիայում, Իսպանիայում բնակվող` Հայաստանի «ԻՆՏԵՐԿԱՊ բարեգործական կենտրոնի» սիրելի գործընկերներ, համակիրներ ու բարերար-բարեգործներ. Մենք միասին ենք եղել և կանք բարեգործական ու հայրենասիրության, մարդուն ու մարդասիրությանն ուղղված, մշակույթի և մարդկային արժանապատվության պաշտպանությանը միտված, արժանապատիվ համակեցությանը միտված մեր գործողություններում և ավելի քան երեք տասնամյա մեր գործունեության ընթացքում շատ հաջողություններ ենք արձանագրել /ԱՌԱՆՑ դրամաշնորհների/։ Սիրելի բարեկամներ. Մեր օրերում հայ ժողովուրդն ապրում է վերջին 100-ամյակի իր դժվարագույն պատմության ողբերգական էջերից մեկը, երբ հարցականի տակ է դրված նրա պետականությունը և ֆիզիկական գոյությունը։ Թուրքիան և Ադրբեջանը, շարունակելով XX դարի սկզբին իրականացրած Արմենոցիդը, շարունակում են զրկել հայ ժողովրդին կենսական տարածքից, իրագործում էթնիկ զտում և յուրացնում մեր ժողովրդի հարստությունները ու դրա վրա ապահովում իրենց պետությունների բարեկեցությունը։ Այսօր ևս, սանձազերծելով լայնամասշտաբ ագրեսիա հայերի բնօրրան վերջին հողակտոր դարձած Արցախի ինքնորոշված հանրապետության դեմ, կիրառելով պատերազմական հանցագործություններ որակվող նույն ցեղասպան մեթոդներն ու միջոցները, ոչնչացնում են Արցախի ավտոխտոն բնակչությանը։ Լրջորեն ապակայունացնելով Հարավային Կովկասի տարածաշրջանը, Թուրքիան հեռահար նպատակներով Արցախ է տեղափոխում սիրիական և լիբիական վարձկաններ, նրանց բնակեցնում հայերի բնակավայրերում, դրանով իսկ լրջորեն փոխում ԼՂՀ դեմոգրաֆիկական պատկերը։ Ինչպես Նախիջևանի բռնակցված տարածքի Ջուղայի խաչքարերի դեպքում, Ադրբեջանն Իսլամական պետության օրինակով իրականացնում է նաև մշակութային ցեղասպանություն, ոչնչացվում են Արցախի տարածքում հայ ժողովրդի մի քանի հազարամյա ներկայության հետքերը, եզակի հուշարձանները, քաղաքներն ու գյուղերը, պղծվում և ավերվում են գերեզմանատները, եկեղեցիներն ու վանքերը։ Բազմահազար հայեր դարձել են փախստական, տասնյակ զինվորական և քաղաքացիական անձինք հայտնվել են գերության մեջ և ենթարկվում են անմարդկային կտտանքների ու ստորացման։ Ադրբեջան պետության մեջ պետական մակարդակի է բարձրացված հայատյացությունը, եվրոպական մամուլը և այլ զլմ-ներ ևս այդ մասին բազում սահմռկեցուցիչ փաստեր են արձանագրվել։ Դրանք, ըստ էության, վկայություն են մեկ պետության մեջ հայերի և ադրբեջանցիների համատեղ ապրելու անհնարինության, Սումգայիթի, Բաքվի, Կիրովաբադի 1988-92թթ. հայկական ջարդերը, Շուշիի 1920թ. սարասփելի կոտորածն իրականացնողների, Բուդապեշտում քնած հայ սպային կացնահարողների ձեռագիրն անփոփոխ է։ Վերջին պատերազմը լիովին հաստատում է դա։ Ըստ այդմ, իրականացնելով կյանքի իր իրավունքը, պաշտպանելու իր մշակույթը և ինքնությունը, Արցախի ժողովուրդն ինքնորոշվել է՝ հռչակելով իր պետականությունը։ Անջատվում ենք ապրելու համար, և սա աներկբա իրողություն է, այլընտրանքը` բնաջնջումն է։ Արդ, սիրելի բարեկամներ, այս ծանր ժամին դիմում ենք դարձյալ Ձեզ՝ խնդրելով առավել ուժգին բարձրացնել Ձեր բողոքի ձայնն ընդդեմ էթնիկ զտման և հայրենազրկման, ընդդմեմ Թուրքիայի և Ադրբեջանի՝ գենոցիդագեն պետությունների, մարդու և մարդկության դեմ ուղղված հանցագործությունների։ Օգնեք սանձահարել «Գորշ գայլեր» և Իգիլ ստեղծած ուժերին, բռնել ագրեսորների ձեռքը և կանչել պատասխանատվության։ Մեր խորին երախտագիտությունն ենք հայտնում Ֆրանսիայի սենատին, Ֆրանսիայի ժողովրդին այս ծանր ժամին մեր կողքին կանգնելու և Արցախի Հանրապետության ճանաչման անհրաժեշտության մասին բարձրաձայնելու համար։ Խորապես երախտապարտ ենք նաև Բելգիայի խորհրդարանին ջերմ աջակցության համար։ Սիրելի բարեկամներ. Դուք Յոհան Լեփսիուսի, Ֆրիտյոֆ Նանսենի, Արմին Վեգների, Յոզեֆ Մարկվարտի, Ժան Ժորես, Վալերի Բրյուսովի, Իլյա Էրենբուրգի, Ֆրանց Վերֆելի, Բոգդան Գեմբարսկի և Շառլ Ազնավուրի մարդասիրական գաղափարների կրողն ու շարունակողն եք, Ձեր ձայնը կօգնի փրկել արցախահայությանը, Արցախի մշակույթը, կօգնի ծանր ճգնաժամում հայ ժողովրդին վերստին ոտքի կանգնելու և ժողովուրդների բարեկամ ընտանիքում կառուցելու իր ապահով ապագան։ Երախտապարտ կլինենք հայանպաստ յուրաքանչյուր քայլի համար։ «Ինտերկապի» Վարչության անդամների անունից հավաստիացնում ենք, որ համագործակցության նոր քայրեր են ձեռնարկվելու և դեռ բարեկամության նոր կամուրջներ կկարողնանք կառուցել։ 

«ԻՆՏԵՐԿԱՊԻ» նախագահ` Նորայր Զուլոյան

Տարեմուտյան անակնկալ covid-19-ի դեմ պայքարող բուժաշխատողներին

Տարեմուտյան անակնկալ covid-19-ի դեմ պայքարող բուժաշխատողներին Jumbo Oostburg- ի (Oostburg) և PLUS Lohman -ի (Breskens) հանրախանութների օգնությամբ երեխաները Սինտերկլասի (Բեն), Մեծ Պիտի (Սամ) և Փոքր Պիտի (Լուկա) օգնությամբ այցելեցին

բուժաշխատողներին և նրանց նվերներ ու քաղցրավենիքներ մատուցեցին: Jumbo Oostburg- ի (Oostburg) և PLUS Lohman -ի (Breskens) հանրախանութների օգնությամբ երեխաները Սինտերկլասի (Բեն), Մեծ Պիտի (Սամ) և Փոքր Պիտի (Լուկա) օգնությամբ այցելեցին բուժաշխատողներին և նրանց նվերներ ու քաղցրավենիքներ մատուցեցին: 05-12-2020/ Breskens/ Niderlandakan Oragir / Նիդերլանդների հարավային Զելանդի մարզի « ZorgSaam » բժշկական ծառայություններ մատուցող ընկերության ավագ բուժաշխատող Փերի Կնյազյանը (Peri Kniazian ) հաճելի անակնկալ մատուցեց Բրեսկենս քաղաքի Hooge Platen -ի իր գործընկերներին: Նրա 30 գործընկերներն այս օրերին Hooge Platen Cohort բաժանմունքում շուրջօրյա հոգ են տանում covid-19-ի դրական արդյունքներ ունեցող հիվանդներին:

« ZorgSaam » բժշկական ծառայություններ մատուցող ընկերության ավագ բուժաշխատող Փերի Կնյազյանը

Դեկտեմբերի 5-ը երեկոն Նիդերլանդներում տարեմուտի առիթով նվերներ բաժանելու օր է (pakjesavond ): Եվ ահա Փերիի նախաձեռնության շնորհիվ Jumbo Oostburg- ի (Oostburg) և PLUS Lohman -ի (Breskens) հանրախանութների օգնությամբ երեխաները Սինտերկլասի (Բեն), Մեծ Պիտի (Սամ) և Փոքր Պիտի (Լուկա) օգնությամբ այցելեցին բուժաշխատողներին և նրանց նվերներ ու քաղցրավենիքներ մատուցեցին: Երեխաներին օգնում էր աշխատակիցներից` Danique de Kreek-ը: Հաճելի անակնկալը` նվերներն ու քաղցրավենիքը թարմացրեցին ու հաճելի տրամադրություն պարգևեցին բաժանմունքի բոլոր աշխատողներին: 

Ադրբեջանը փորձում է օտարել հայկական մշակութային օջախները

Դադիվանքում չկա որևէ «աղվանական», «ուդիական», ոչ հայկական և ոչ մի կոմպոնենտ` սկսած շենքերի ճարտարապետական լուծումից մինչև քանդակը, խաչքարերն ու որմնանկարները: Դադիվանքում մոտ 100 հայերեն արձանագրություններից բացի, որոնք վերաբերում են 12-17-րդ դարերին, չկա այլալեզու որևէ տառ անգամ: Այն ինչ անում է Ադրբեջանը` Դադիվանքը հայտարարելով աղվանական կամ ուդիական, այնտեղ բերելով իբր ուդի կրոնավորների` կրոնա-մշակութային ժառանգությունն այն ստեղծողներից բռնությամբ խլելու ակտ է, ակնհայտ մշակութային եղեռն:

В Дадиванке нет ни одного <албанского> или <удинского>, неармянского компонента, начиная от архитектурного оформления церковных и светских зданий до скульптуры, хачкаров и фресок. Здания монастыря (в том числе и светские) покрыты около 100 армянскимн надписцями 12-го-17-го веков и нет ни одной буквы на ином языке.

То, что делает Азербайджан, объявляя Дадиванк албанским или удинским, привлекая при этом якобы религиозных удинов, не что иным как насильственное отторжение религиозного и культурного наследия от его создателей, как очевидный акт культурного геноцида.

There is not a single "Albanian" or "Udi" component in Dadivank Armenian monastery, ranging from the architectural design of churches and secular buildings to sculptures, khachkars and frescoes. The buildings of the monastery (including secular ones) are covered with about 100 Armenian inscriptions of the 12th-17th centuries and there is not a single letter in another language.

What makes Azerbaijan, declaring Dadivank as Albanian or Udi, while attracting supposedly religious Udis, is nothing more than a violent rejection of the religious and cultural heritage from its creators, an obvious act of cultural genocide.

Համլետ Պետրոսյան